Νόνα Μορντιουκόβα ✨ Noyabrina Viktorovna Mordyukova _ Ноябри́на ✨Но́нна Ви́кторовна Мордюко́ва

6 Ιουλίου του 2018 έφυγε από τη ζωή μια μεγάλη ηθοποιός _παγκόσμιας φήμης, της Σοβιετικής Ένωσης, η Νόννα Μορντιουκόβα. Η βρετανική εγκυκλοπαίδεια την συμπεριέλαβε στη λίστα των μεγαλύτερων ηθοποιών του 20ού αιώνα, μαζί με την Φαϊνα Ρανέφσκαγια, παραλείποντας 10άδες άλλες … ας είναι.

          Η τέχνη του κινηματογράφου στην υπηρεσία των λαών της ΕΣΣΔ

Το αληθινό όνομα της Nonna Mordyukova είναι Νοεμβρίνα, μια και γεννήθηκε σε ένα μικρό χωριό της Ουκρανίας, στις 25 Νοεμβρίου του 1925. Το ντεμπούτο της το 1948 στην πασίγνωστη ταινία "η Νέα Φρουρά" που έχει σα θέμα τις πατριωτικές πράξεις της ομώνυμης παράνομης κομσομόλικης οργάνωσης» του Κρασνοντόν, εξυμνώντας τον αγώνα του σοβιετικού λαού κατά των Γερμανο-φασιστών κατακτητών. Στις μορφές του Ολέγκ Κοσεβόι, του Σεργκέι Τιουλένιν, της Λιούμπκα Σεφτόβα και άλλων μελών της οργάνωσης ενσαρκώθηκε το αγνό σοσιαλιστικό ιδανικό με τον συγγραφέα να απεικονίζει τους ήρωες σε ρομαντικό πνεύμα συνενώνοντας αγωνιστικό πάθος και λυρισμός παράλληλα με τη βαθιά ψυχολογική διείσδυση _κυκλοφορεί από την Σύγχρονη Εποχή όπου ερμήνευσε το ρόλο ενός από τα βασικά μέλη μιας αντιστασιακής οργάνωσης εφήβων στα χρόνια του πολέμου, ήταν θριαμβευτικό και η 23χρονη ηθοποιός κέρδισε το βραβείο του Στάλιν. Ο ρόλος την στιγμάτισε, όπως και τους υπόλοιπους ηθοποιούς, αλλά δεν την άφησε στο περιθώριο: μέσα στα επόμενα χρόνια της ζωής της ο ηθοποιός έπαιξε σε 62 ταινίες – μικρούς ή μεγάλους, αλλά πάντα αξέχαστους ρόλους, αμιγώς κωμικούς ή αμιγώς τραγικούς. Χωριατοπούλα, είχε εκείνη την ξεχωριστή ομορφιά, που φτιάχνει μόνο η φύση, η ύπαιθρος και η …λαϊκή τέχνη: δεν ήταν τυχαίο, ότι ο μαιτρ, Αλεξάντρ Ντοβζένκο, _δείτε & Ριζοσπάστης μόλις αντίκρισε τη νεαρή Νόννα είπε, ότι είδε αυτό το πρόσωπο στα σκυθικά αγγεία…

                  Η Επίτροπος
Η Επίτροπος (ρωσικά: Комиссар _ Komissar) είναι σοβιετική ταινία του 1967 σε σκηνοθεσία Αλεξάντρ Ασκόλντοφ, με πρωταγωνίστρια τη τη η Νόννα Μορντιούκοβα ως Klavdiya, κομισσάρια του κόκκινου στρατού στον Ρωσικό Εμφύλιο που μένει έγκυος και αναγκάζεται να ζήσει με την οικογένεια ενός φτωχού Εβραίου σιδηρουργού. Η ταινία πήρε 9 διεθνή βραβεία _μεταξύ αυτών στο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου Βερολίνου, το Διεθνές Φεστιβάλ Γάνδης, Βραβεία Nika κλπ + 4 υποψηφιότητες
Ο Ασκόλντοφ βασίζει την ταινία στο διήγημα «Στην πόλη του Μπερντίτσεφ» του Βασίλι Γκρόσμαν, καθώς και στον κύκλο διηγημάτων του Ισαάκ Μπάμπελ «Κόκκινο Ιππικό». Μετά την κυκλοφορία της, απαγορεύτηκε για 20 χρόνια και κυκλοφόρησε πλήρως μόλις το 1988.
σσ. __Η πόλη του Μπερντίτσεφ (1934) είναι το έργο που καθιέρωσε τον Βασίλι Γκρόσμαν. Εξυμνεί τη μητρότητα και τη θυσία μέσα από τη σκληρή πραγματικότητα του Ρωσικού Εμφυλίου, αποκαλύπτοντας από νωρίς το λογοτεχνικό του ταλέντο το οποίο εντυπωσίασε τους Μαξίμ Γκόρκι και Μιχαήλ Μπουλγκάκοφ. Ο Βασίλι Γκρόσμαν (1905 -1964) ήταν Σοβιετικός, εβραϊκής καταγωγής, δημοσιογράφος και συγγραφέας. Κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου έζησε από κοντά τις μάχες της Μόσχας, του Στάλινγκραντ, του Κούρσκ και του Βερολίνου ως πολεμικός ανταποκριτής της εφημερίδας του Κόκκινου Στρατού Krasnaya Zvezda (Κόκκινο Αστέρι). Ήταν επίσης παρών όταν τα σοβιετικά στρατεύματα έφτασαν στο Στρατόπεδο εξόντωσης Τρεμπλίνκα. Στο κείμενο του «Η κόλαση της Τρεμπλίνκα» (Треблинский ад) έδωσε μια πρώτη μαρτυρία σχετικά με αυτό το στρατόπεδο συγκέντρωσης ενώ οι συνεντεύξεις που πήρε από πρώην κρατούμενους χρησιμοποιήθηκαν στη Δίκη της Νυρεμβέργης.
__ Ισαάκ Μπάμπελ "Κόκκινο Ιππικό" __"Αποφάσισα να πάω στην πρώτη γραμμή. Ο μέραρχος στραβομουτσούνιασε μόλις το άκουσε. «Τι διάολο θα πας να κάνεις εκεί; Μια στιγμή να ξεχαστείς, θα σε καθαρίσουν!» Ήμουν ανένδοτος και δεν σταμάτησα εκεί. Η επιλογή μου ήταν η πιο μάχιμη μεραρχία, η Έκτη. «Άι ρε, βουτυρομπεμπέ», φώναξε γελώντας ο μέραρχος. «Γυαλάκια... Μισή μερίδα... Σας στέλνουνε εδώ χωρίς να σας ρωτήσουνε, κι εδώ σας πετσοκόβουνε μόνο και μόνο επειδή φοράτε γυαλιά! Τι λες, θα τα καταφέρεις να ζήσεις μαζί μας;» «Θα τα καταφέρω» απάντησα. Με το όνομα Κίριλ Βασίλιεβιτς Λιούτοφ, που κρύβει την εβραϊκή του καταγωγή, ο Ισαάκ Μπάμπελ ζει τον εμφύλιο πόλεμο που ακολούθησε την Οκτωβριανή Επανάσταση και φεύγει με το ιππικό του Κόκκινου Στρατού για την Πολωνία. Τα απομνημονεύματα του συγγραφέα από τον πόλεμο ξετυλίγονται με τη μορφή μικρών διηγημάτων στη συλλογή του ''Το κόκκινο ιππικό'', κι ο Μπάμπελ, χωρίς ν' αποκρύψει τη φρίκη και τις ωμότητες, που αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι κάθε πολέμου, προσθέτει πινελιές από πικρό καμιά φορά, αλλά συνάμα λυτρωτικό χιούμορ" __από το οπισθόφυλλο της ελληνικής έκδοσης

            Υπόθεση
Κατά τη διάρκεια του Ρωσικού Εμφυλίου Πολέμου (1918–1922), μια γυναίκα επίτροπος του ιππικού του Κόκκινου Στρατού, η Κλάβντια Βαβίλοβα, μένει έγκυος. Μέχρι να γεννηθεί το παιδί της, αναγκάζεται να μείνει με την οικογένεια ενός φτωχού Εβραίου σιδηρουργού, με τη σύζυγό του, την πεθερά του και τα έξι παιδιά του. Στην αρχή, τόσο η οικογένεια όσο και η "Μαντάμ Βαβίλοβα ", όπως την αποκαλούν, δεν ενθουσιάζονται με τη ζωή κάτω από την ίδια στέγη, αλλά σύντομα μοιράζονται το φαγητό τους με δελτίο, της φτιάχνουν πολιτικά ρούχα και τη βοηθούν με τον τοκετό του γιου της. Η Βαβίλοβα φαίνεται να αγκαλιάζει τη μητρότητα, την πολιτική ζωή και τους νέους φίλους. Εν τω μεταξύ, η πρώτη γραμμή προχωρά πιο κοντά στην πόλη και οι Εβραίοι περιμένουν ένα πογκρόμ από τον Λευκό Στρατό καθώς ο Κόκκινος Στρατός προσωρινά υποχωρεί. Η Βαβίλοβα προσπαθεί να τους παρηγορήσει με ένα κομμουνιστικό όνειρο: "Μια μέρα οι άνθρωποι θα εργάζονται με ειρήνη και αρμονία", αλλά το όνειρο διακόπτεται από ένα όραμα για τη μοίρα των Εβραίων στον επερχόμενο παγκόσμιο πόλεμο. Σπεύδει στο μέτωπο για να επανενταχθεί στο στρατιωτικό της σύνταγμα, αφήνοντας πίσω το νεογέννητο μωρό της.

Η ταινία γυρίστηκε στο πολιτικό κλίμα της αποσταλινοποίησης του Χρουστσόφ _βλ Ριζοσπάστης , μετά τον θάνατο του Στάλιν. Από την αρχή της παραγωγής, οι υπεύθυνοι της Γκόσκινο _ Госкино _ Государственный Комитет СССР είναι η συντομογραφία της Κρατικής Επιτροπής Κινηματογράφου της ΕΣΣΔ, δηλαδή ο κεντρικός κρατικός φορέας που ήταν υπεύθυνος για τη διοίκηση της κινηματογραφικής βιομηχανίας σε ολόκληρη τη Σοβιετική Ένωση __ήρθαν σε κόντρα με τον σκηνοθέτη (αυτά για την ιστορία) "Η Επίτροπος" παρουσιάζει έντονα τα θέματα της γυναικείας χειραφέτησης και της μητρότητας στο πλαίσιο του Ρωσικού Εμφυλίου Πολέμου με απεικόνιση της επανάστασης στην κοινωνία.
Η θετικότητα των γυναικείων θεμάτων ενισχύεται από τα έξυπνα λόγια της οικογένειας, η οποία έχει έξι παιδιά και ασχολείται περισσότερο με την ευημερία της παρά με τον πόλεμο, όπου ο πατέρας απαντά σε μια ιστορία της Βαβίλοβα σχετικά με το ιδανικό της σοβιετικής ουτοπίας όπου όλοι οι άνδρες είναι ίσοι στη δουλειά με το "αλλά τι γίνεται με τη ζωή; " Στο τέλος της ταινίας παρουσιάζει την Κλάβντια Βαβίλοβα να φεύγει από το εβραϊκό νοικοκυριό με τον νεογέννητο γιο της.
Κοινωνικά, η ταινία προωθεί αναδρομικά μια γυναικεία υπερηφάνεια για το σοσιαλιστικό ιδανικό, καθώς η Vavilova παρουσιάζεται ως μια ανεξάρτητη και ισχυρή γυναίκα που δεν ταράζεται ούτε από τον θάνατο του εραστή της. Η εγκυμοσύνη της την ενοχλεί περισσότερο και ανυπομονεί να επιστρέψει στον αγώνα της Επανάστασης.
Η Νογιαμπρίνα Βικτόροβνα Μορντιούκοβα _ Ноябри́на (Но́нна) Ви́кторовна Мордюко́ва, 25-Νοε-1925 – 6-Ιουλ-2008 υπήρξε αναμφισβήτητα μια μεγάλη Σοβιετική ηθοποιός _Λαϊκή Καλλιτέχνης της ΕΣΣΔ, αστέρι της κινηματογραφικής επιτυχίας του 1980, Rodnya "Οικογενειακές Σχέσεις", του Νικίτα Μιχάλκοφ.

            Σύντομο βιογραφικό
Η Νόνα πέρασε τα παιδικά της χρόνια σε έναν οικισμό όπου η μητέρα της εργαζόταν ως πρόεδρος ενός κολχόζ και το 1946, εισήλθε στη Σχολή Ηθοποιών του VGIK και σπούδασε εκεί με τους Boris Bibikov και Olga Pyzhova. Μετά την αποφοίτησή της, έπαιξε στη σκηνή του Θεατρικού Στούντιο Ηθοποιού και συχνά εμφανιζόταν σε ρόλους σκηνοθετών.
__σσ. γνωστό και ως Κρατικό Θέατρο Ηθοποιών Κινηματογράφου ή Gosudarstvennyy Teatr Kinoaktera, είναι ένα ιστορικό και εξέχον σοβιετικό θεατρικό ίδρυμα που βρίσκεται στη Μόσχα. Ιδρύθηκε το 1945 και δημιουργήθηκε ειδικά για να απασχολεί και να αναδεικνύει εξέχοντες σοβιετικούς αστέρες του κινηματογράφου κατά τη διάρκεια των διαλειμμάτων στο κινηματογραφικό τους πρόγραμμα.
Το 1949, της απονεμήθηκε το Βραβείο Στάλιν για τον ρόλο της Ουλιάνα Γκρόμοβα, όπως προαναφέραμε, που ήταν ο πρώτος της κινηματογραφικός ρόλος. Η φιλμογραφία της αποκαλύπτει, ωστόσο, ότι ενώ είχε την ευκαιρία να συνεργαστεί με μια ομάδα από τους καλύτερους Σοβιετικούς σκηνοθέτες, συνήθως ήταν μόνο για ένα έργο. Δεν υπάρχει κάποιος σκηνοθέτης υψηλού προφίλ με τον οποίο να έχει συνεχή εργασιακή σχέση. Μετά τη δουλειά της για τον Σεργκέι Γκερασίμοφ (νέα Φρουρά), επιλέχθηκε για την τελευταία ταινία του βετεράνου Βσέβολοντ Πουντόβκιν, "η Επιστροφή του Βασίλι Μπόρτνικοφ __1952)" Άλλες συνεργασίες της με γνωστούς σκηνοθέτες ήταν με τον Mikhail Shvejtser για το Chuzhaya rodnya (1955), τον Lev Kulidzhanov Otchij dom (1959), τον Leonid Gaidai _Brilliantovaya ruka, τον Andrei Konchalovsky για την κινηματογραφική μεταφορά του Τουργκένιεφ στο Dvoryanskoye gnyezdo (1969), τον Grigori Chukhrai για το Tryasina (1978), τον Eldar Ryazanov για το Vokzal dlya dvoikh (Σταθμός τρένου για δύο) τον Nikolai Gubenko για το Zapretnaya zona (1988).

Εμφανίστηκε μία φορά σε ταινία του Nikita Mikhalkov, ο οποίος δομεί την κωμωδία-δράμα του χωριού Kinfolk (1981) εξ ολοκλήρου γύρω από την προσωπικότητα της ηθοποιού, η οποία μέχρι τότε είχε καθιερωθεί ως η επιτομή της σοβιετικής αγρότισσας.
Μιλήσαμε αναλυτικά για το ρόλος της Klavdia Vavilova, Κομισάριου του Κόκκινου Στρατού που έμεινε κατά λάθος έγκυος και είναι για διάφορους λόγους που αναφέραμε αξιομνημόνευτο έργο (σημείο γραφής πως γυρίστηκε το 1966, και κυκλοφόρησε μόλις το 1988 επί περεστρόικα, όταν η Μορντιούκοβα ήταν πάνω από εξήντα ετών και είχε πρωταγωνιστήσει σε πάνω από είκοσι άλλες ταινίες).
Η ευρεία αναγνώριση και εκτίμηση των κριτικών για την πιθανώς καλύτερη ερμηνεία της ήρθε πολύ αργά για να έχει κάποια οριστική επίδραση στο προφίλ της ως ηθοποιού. Έλαβε το βραβείο FIPRESCI, το βραβείο Otto Dibelius, το Ειδικό Βραβείο της Κριτικής Επιτροπής στο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Βερολίνου και το βραβείο Silver Spur (Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Φλάνδρας) για την ταινία. Κατά τη διάρκεια της περεστρόικα, η Μορντιούκοβα "εξαφανίστηκε", παίζοντας σε δευτερεύοντες ρόλους κυρίως σε κωμικά δράματα. Ομοίως, ήταν μια ιδιαίτερα ορατή παρουσία καθ' όλη τη δεκαετία του 1990, με δευτερεύοντες ρόλους σε μερικές από τις πιο δημοφιλείς ρωσικές ταινίες μεγάλου μήκους, όπως το Luna Park (1992) του Πάβελ Λούνγκιν και το Shirli-Myrli (1995) του Βλαντιμίρ Μένσοφ.

Το 1999 έπαιξε τον πρωταγωνιστικό ρόλο στην ταινία Mama (1999), σε σκηνοθεσία Denis Yevstigneev (3 βραβεία + 4 υποψηφιότητες). Οικογενειακή ιστορία βασισμένη χαλαρά σε μια πραγματική ιστορία, που συνδυάζει στοιχεία μελοδράματος και κωμωδίας και εκτείνεται σε αρκετές δεκαετίες. Οι Ρώσοι θεατές και κριτικοί του κινηματογράφου αποκαλούν τη Mordyukova μια από τις καλύτερες ηθοποιούς του 20ού αιώνα _Σε πάνω από πενήντα χρόνια κινηματογραφικής δουλειάς, έπαιξε σε δεκάδες ταινίες, όπου υποδύθηκε κυρίως μια συνηθισμένη γυναίκα της διπλανής πόρτας με άρωμα ΕΣΣΔ.

Το Κόκκινο πανό νίκης 💥 απελευθερωτής των λαών

 

 Η δύναμη αυτής της εικόνας κρατά - 81 χρόνια μετά - ζωντανό στη συνείδηση των λαών όλου του κόσμου αυτό το μοναδικής ιστορικής σημασίας γεγονός.

Το όνομα του στρατιώτη Μ. Β. Καντάρια που, μαζί με τον λοχία Μ. Α. Γιεγκόροφ, κάρφωσε την κόκκινη σημαία στο Ράιχσταγκ πέρασε στην αιωνιότητα. Ανιχνευτές και οι δύο του 756 Συντάγματος πεζικού της 150ής Μεραρχίας, είχαν χρεωθεί από το πολεμικό συμβούλιο της 3ης Στρατιάς κρούσης του Κόκκινου Στρατού να καρφώσουν την κόκκινη σημαία στην καρδιά του κτήνους, στο Ράιχσταγκ.

Знамя Победы _
Η σημαία της Νίκης

Το βράδυ της 8ης προς 9η Μάη η Μεγάλη Αντιφασιστική Νίκη επισφραγιζόταν με την παράδοση άνευ όρων του ναζιστικού στρατού στον Κόκκινο Στρατό.

Το Κόκκινο πανό νίκης …
που σηκώθηκε από “κουκουβάγιες”

Οι επικεφαλής της 3^ης στρατιάς παρέδωσαν στις μεραρχίες 9 Κόκκινα Πανό, ειδικά κατασκευασμένα ανάλογα με τον τύπο της κάθε Σοσιαλιστικής Δημοκρατίας της ΕΣΣΔ. Ένα από αυτά (γνωστό ως Ν^ο.5) παραδόθηκε στον 150ό Τυφεκιοφόρο τμήμα. Παρόμοια αυτοσχέδια πανό _σημαίες παραδόθηκαν σε πολλές από τις ομάδες επίθεσης _όλοι εθελοντές με στόχο να καταληφθεί το Ράιχσταγκ και να καρφωθεί στην κορφή του μια κόκκινη σημαία.

K.Ya.Samsonov_M.V.Kantaria_
M.A.Egorov_I.Ya.Syanov_
S.A.Neustroev _Πανό της Νίκης

Η πρώτη - 22:30λ (ώρα Μόσχας) στις 30 Απριλίου 1945 - στην οροφή του Ράιχσταγκ \ γλυπτική φιγούρα "η Θεά της Νίκης" , των πιονιέρων της 136ης πυροβολαρχίας \ ταξιαρχίας ύψωσαν το κόκκινο πανό \ σημαία. Οι λοχίες G.K. Zagitov, A.F. Lisimenko, A.P. Bobrov και ο M.P. Minin, με επικεφαλής τον λοχαγό V. N. Makov. Μετά από 2-3 ώρες, επίσης στην οροφή του Ράιχσταγκ (στο γλυπτό ενός έφιππου ιππότη - Κάιζερ Βίλχελμ), πήρε εντολή ο F. M. Zinchenko (Κόκκινη σημαία Νο. 5) με τους ανιχνευτές επιλοχία M. A. Egorov και τον λοχία M. V. Kantaria, τους οποίους συνόδευε ο υπολοχαγός. A.P. Berest και πολυβολητές από τον λόχο του επιλοχία I. Ya. Syanov.

Στις 2 Μαΐου, αυτή η _ιστορική σημαία μεταφέρθηκε στον τρούλο του Ράιχσταγκ. Συνολικά, κατά τη διάρκεια της επίθεσης και μέχρι να φτάσουν οι συμμαχικές δυνάμεις, περίπου 40 πανό \ σημαίες καρφώθηκαν στην καρδιά του ναζιστικού κτήνους, ανάμεσά τους κι ένα κόκκινο λάβαρο το οποίο έπεσε πρωτομαγιά από ένα αεροσκάφος.

Η μεγάλη σοβιετική στρατιωτική επίθεση ξεκίνησε στις 12/1/1945. Την αρχή έκανε το Πρώτο Ουκρανικό Μέτωπο από τις θέσεις εξόρμησης δυτικά του Σαντομίρ. Στις 14/1, το Δεύτερο Λευκορωσικό Μέτωπο ξεδίπλωσε τη δική του επίθεση από την αριστερή όχθη του Βιστούλα νότια της Βαρσοβίας. Στις 15/1 ήταν η σειρά του Τρίτου Λευκορωσικού Μετώπου να εξαπολύσει επίθεση στην Ανατολική Πρωσία.  

Ταυτόχρονα το Τέταρτο Ουκρανικό Μέτωπο εξαπέλυσε επίθεση στα Καρπάθια. Η επίθεση των σοβιετικών στρατιωτικών δυνάμεων ήταν τεραστίων διαστάσεων. Κάλυπτε ένα μέτωπο 1.200 χιλιομέτρων - από τη Βαλτική ως τα Καρπάθια - με τη συμμετοχή 150 μεραρχιών. Ολόκληρος ο κόσμος είχε μείνει άφωνος. "Είναι ίσως η πιο μεγάλη επίδειξη στρατιωτικής δύναμης που έχει δει ποτέ ο κόσμος" έγραφαν οι αγγλικές εφημερίδες και το Γερμανικό Πρακτορείο Ειδήσεων υποχρεώθηκε να αναγνωρίσει ότι "ποτέ δεν έγινε στην πολεμική ιστορία μια τέτοια επίθεση"

Ο Β' Παγκόσμιος Πόλεμος, όπως και ο Α' (1914 - 1918), γεννήθηκε στους κόλπους του καπιταλισμού. Ισχυσε δηλαδή αυτό που ισχύει για τους πολέμους στην εποχή του ιμπεριαλισμού __Λίγο πριν ξεσπάσει, προηγήθηκαν τα παρακάτω:
💥 Ο καπιταλιστικός ανταγωνισμός, σε συνδυασμό με τον νόμο της ανισόμετρης οικονομικής ανάπτυξης, άρα και της ανισόμετρης πολιτικής και στρατιωτικής δύναμης των καπιταλιστικών κρατών, αναπόφευκτα γέννησαν και τον ανταγωνισμό για το μοίρασμα αγορών και σφαιρών επιρροής και οδήγησαν στην εκ νέου αναβάθμιση κρατών στο ιμπεριαλιστικό σύστημα, κυρίως της Γερμανίας και της Ιαπωνίας. Ταυτόχρονα όμως και οι νικήτριες δυνάμεις του Α' Παγκοσμίου Πολέμου στήριξαν την οικονομική και στρατιωτική ανασυγκρότηση της Γερμανίας, εν μέρει και στο πλαίσιο της ανισότιμης αλληλεξάρτησης των καπιταλιστικών κρατών και οικονομιών και της ανάγκης παγκόσμιας οικονομικής - καπιταλιστικής σταθερότητας.
Η συνεπακόλουθη αυτή ισχυροποίηση της Γερμανίας και της Ιαπωνίας τούς έδινε τη δυνατότητα, μαζί με την Ιταλία, να επιδιώξουν μια ανατροπή των αποτελεσμάτων του Α' Παγκοσμίου Πολέμου και έναν ευνοϊκότερο για αυτούς συσχετισμό.
Συγχρόνως, η οικονομική κρίση των ετών 1929 - 1933 υπονόμευσε περαιτέρω τη σταθερότητα του καπιταλιστικού συστήματος, όξυνε τις αντιθέσεις στο εσωτερικό των ισχυρότερων καπιταλιστικών κρατών αλλά και τις αντιθέσεις μεταξύ τους, οδήγησε στην παραπέρα στρατιωτικοποίηση της οικονομίας τους και επιτάχυνε τις ανακατατάξεις στον παγκόσμιο συσχετισμό δυνάμεων.
Έπειτα, η ύπαρξη του πρώτου σοσιαλιστικού κράτους, της ΕΣΣΔ, έκανε πλέον εμφανή την αντιπαράθεση σοσιαλισμού - καπιταλισμού. Αυτή η αντιπαράθεση περιλάμβανε την οικοδόμηση του σοσιαλισμού στην ΕΣΣΔ (κοινωνικοποίηση συγκεντρωμένων μέσων παραγωγής, κεντρικός σχεδιασμός, καταπολέμηση του αναλφαβητισμού, γυναικεία χειραφέτηση, θεαματική βελτίωση του βιοτικού επιπέδου σε αντιδιαστολή με τις συνέπειες της οικονομικής κρίσης στα καπιταλιστικά κράτη), τη στέρηση από τα καπιταλιστικά κράτη της παγκόσμιας κυριαρχίας τους και ενός τμήματος της παγκόσμιας αγοράς, και τους αγώνες της ανά τον κόσμο εργατικής τάξης, εμπνευσμένους και από την ΕΣΣΔ.
Υπό την επίδραση των παραπάνω παραγόντων, σε μια σειρά κράτη η αστική τάξη ανέθετε τη διακυβέρνηση σε φασιστικά κόμματα, σε όλη τη διάρκεια του Μεσοπολέμου σχεδιαζόταν μια στρατιωτική επέμβαση ή ακόμα και πόλεμος σε βάρος της ΕΣΣΔ και επιδιωκόταν η χρησιμοποίηση της ναζιστικής Γερμανίας σε αυτόν τον πόλεμο. Προφανώς το πλησίασμα του Β' Παγκοσμίου Πολέμου - και ο ίδιος ο πόλεμος - αναθέρμανε και τις ελπίδες των αντεπαναστατικών δυνάμεων, εκτός και εντός ΕΣΣΔ, για την ανατροπή της και μπροστά σε αυτό το ταξικό τους συμφέρον συμμάχησαν και με τους ναζί κατακτητές.
Υπό την επίδραση των ίδιων παραγόντων διαμορφώθηκε η πολιτική των καπιταλιστικών κρατών έναντι της ναζιστικής Γερμανίας και των συμμάχων της, όπως η «πολιτική κατευνασμού» της, δημιουργήθηκαν, διαλύθηκαν ή αναμορφώθηκαν συμμαχίες μεταξύ των καπιταλιστικών κρατών, συγκλήθηκαν διεθνείς διασκέψεις, υπογράφηκαν ή αναιρέθηκαν συμφωνίες, πραγματοποιήθηκαν ανεμπόδιστα εισβολές του φασισμού σε μια σειρά χώρες και, στο τέλος, προκλήθηκε η παγκόσμια πολεμική σύρραξη.

💥  Στο πλαίσιο όλων των παραπάνω
προέκυψαν τα βασικότερα γεγονότα της περιόδου.

• Οι οικονομικοί γίγαντες των ΗΠΑ _"Standard Oil", "Dupont", "Ford" κ.ά. συνέχισαν για ένα μεγάλο διάστημα στον Μεσοπόλεμο να έχουν εμπορικές σχέσεις με τη Γερμανία, πραγματοποίησαν τεράστιες επενδύσεις στην επικράτειά της, της διέθεσαν προς αγορά εξοπλισμό και χρηματοδότησαν το ναζιστικό κόμμα.
• Το 1933 η Γερμανία αποχώρησε από την Κοινωνία των Εθνών και το 1935 υπέγραψε συμφωνία με τη Βρετανία, με βάση την οποία επανασχημάτισε πολεμικό στόλο. Επίσης το 1935, η Γερμανία επανακαθιέρωσε τη γενική υποχρεωτική στρατιωτική θητεία. Την ίδια χρονιά τα καπιταλιστικά κράτη ανέχτηκαν την εισβολή της φασιστικής Ιταλίας στην Αιθιοπία και την επόμενη, την ώρα που η ναζιστική Γερμανία και η φασιστική Ιταλία στήριζαν τις δυνάμεις του πραξικοπηματία στρατηγού Φράνκο, η Βρετανία και η Γαλλία αρνήθηκαν τη στήριξη της ισπανικής κυβέρνησης. Το 1936, και πάλι η Γερμανία επαναστρατιωτικοποίησε τη Ρηνανία, παρά την απαγόρευση από τις Συνθήκες λήξης του Α' Παγκοσμίου Πολέμου. Την ίδια χρονιά υπογράφηκαν διμερής συμφωνία μεταξύ Γερμανίας και Ιταλίας - τις επόμενες μέρες της οποίας χρησιμοποιήθηκε ο όρος «Αξονας Ρώμης - Βερολίνου» - και το Αντικομιντέρν Σύμφωνο (ενάντια στην Κομμουνιστική Διεθνή) μεταξύ Γερμανίας και Ιαπωνίας, στο οποίο το 1937 προσχώρησε και η Ιταλία. Τον Μάρτη του 1938 η Γερμανία προσάρτησε την Αυστρία, χωρίς να συναντήσει αντιδράσεις εκ μέρους των καπιταλιστικών κρατών, και τον Σεπτέμβρη της ίδιας χρονιάς υπεγράφη ανάμεσα σε Βρετανία, Γαλλία, Γερμανία και Ιταλία η Συμφωνία του Μονάχου, η οποία διαμέλισε την Τσεχία και επέτρεψε στην πράξη την ολοκληρωτική κατάκτησή της από τη Γερμανία. Ηταν φανερό ότι τα καπιταλιστικά κράτη επιχειρούσαν να στρέψουν τις επεκτατικές βλέψεις του φασιστικού Αξονα προς την Ανατολή, ευελπιστώντας σε μια επίθεση στην ΕΣΣΔ και σε αποδυνάμωση και των δύο πλευρών.
• Στις 3 Σεπτέμβρη 1939 η Γερμανία εισέβαλε στην Πολωνία και η Βρετανία και η Γαλλία τής κήρυξαν τυπικά τον πόλεμο. Ακολούθησε ο «παράξενος πόλεμος» όπως ονομάστηκε, στον οποίο δεν διεξήχθη καμία σοβαρή στρατιωτική επιχείρηση από τη Βρετανία και τη Γαλλία ενάντια στις δυνάμεις του Αξονα. Αυτό διήρκεσε μέχρι τον Μάη του 1940 και την εισβολή της Γερμανίας στη Γαλλία, η οποία, παρότι υπήρξε η μεγαλύτερη ηπειρωτική στρατιωτική δύναμη στην Ευρώπη, παραδόθηκε σε μόλις 6 βδομάδες.

💥 Αντίθετα, η ΕΣΣΔ ακολουθούσε πολιτική ειρήνης στον Μεσοπόλεμο, γιατί της ήταν αναγκαία στην οικοδόμηση του σοσιαλισμού και γιατί η κατάργηση της εκμετάλλευσης ανθρώπου από άνθρωπο στην ΕΣΣΔ σήμαινε κατάργηση και του κινήτρου της συμμετοχής στο μοίρασμα και ξαναμοίρασμα του κόσμου. Βέβαια, όταν αντιμετώπισε τον ιμπεριαλιστικό πόλεμο, με κύριο εκφραστή της επίθεσης τη ναζιστική Γερμανία, υπερασπίστηκε τον εαυτό της. Υπό το βάρος αυτής της ανάγκης για υπεράσπιση του εαυτού της, η ΕΣΣΔ προχώρησε τον Αύγουστο του 1939 στη σύναψη με τη Γερμανία του Συμφώνου μη επίθεσης, που έμεινε γνωστό ως Σύμφωνο Ρίμπεντροπ - Μολότοφ, αφού πρωτύτερα οι προτάσεις της για συμμαχία κατά της ναζιστικής Γερμανίας είχαν αντιμετωπιστεί αρνητικά από τα καπιταλιστικά κράτη. Το συγκεκριμένο Σύμφωνο έδωσε στην ΕΣΣΔ τον αναγκαίο χρόνο για τον μετασχηματισμό της οικονομίας της από ειρηνική σε πολεμική και για τη μεταφορά της πολεμικής της βιομηχανίας στα Ουράλια. Η καταπάτηση του Συμφώνου σε σύντομο διάστημα από τη Γερμανία επιβεβαιώνει ότι το ιμπεριαλιστικό, ταξικό κίνητρο του πολέμου δεν αναιρείται από καμία συγκυριακή συμφωνία.

                       Η Μάχη του Βερολίνου
Η επιχείρηση του Βερολίνου άρχισε στις 16 Απριλίου του 1945. Σε όλη τη ζώνη πυρός, ο εχθρός χρησιμοποίησε ένα εκατομμύριο άνδρες, 10.400 πυροβόλα και όλμους, 1.500 άρματα και αυτοκινούμενα βαρέα όπλα και 3.300 αεροπλάνα. Το συγκρότημα του Βερολίνου αυτό καθ' αυτό αριθμούσε 200 περίπου χιλιάδες άνδρες, 3.000 κανόνια και όλμους, 250 άρματα μάχης και βαριά πολλαπλά ρουκετοβόλα. Χωρίς αμφιβολία η πόλη είχε μετατραπεί σε μια ιδιαίτερα οχυρωμένη περιοχή. Τα στρατεύματα της πόλης τα διοικούσε ο ίδιος ο Χίτλερ, αν και διοικητής τους είχε οριστεί ο στρατηγός πυροβολικού Βάιντλινγκ. Από την πρώτη ημέρα της επίθεσης ο Κόκκινος στρατός διέσπασε την πρώτη γραμμή άμυνας του εχθρού κι άρχισε η μάχη για τη δεύτερη αμυντική γραμμή. Τις πρώτες τέσσερις ημέρες της επίθεσης στα στρατεύματα του 1ου Λευκορωσικού Μετώπου προχώρησαν 30 χιλιόμετρα σε έκταση μετώπου 70 χιλιόμετρα. Τα στρατεύματα του 1ου Ουκρανικού Μετώπου, που άρχισαν ταυτόχρονα την επίθεση, διέσπασαν τις εχθρικές γραμμές στις τρεις πρώτες ημέρες και προχώρησαν σε μια μεγάλη κυκλωτική κίνηση κατά των γερμανικών δυνάμεων νοτιότερα του Βερολίνου. Τα σχέδια του γερμανικού στρατηγείου να διατηρήσει την αμυντική γραμμή στους ποταμούς Οντερ και Νάισε, ώσπου να φτάσουν στο Βερολίνο τα αμερικανικά στρατεύματα απέτυχαν παταγωδώς.

Λοχαγός K. Ya. Samsonov _λοχίας M. V. Kantaria _
λοχαγός S. A. Neustroev _λοχίας M. A. Egorov _ λοχίας I. Ya. Syanov
με το λάβαρο της νίκης πριν σταλούν στη Μόσχα -1945

Εν τω μεταξύ μέσα στο Βερολίνο γίνονταν σκληρότατες οδομαχίες. Από τις 26 Απριλίου άρχισε ο κατακερματισμός της πόλης σε τμήματα. Στις 28 του μηνός το συγκρότημα του Βερολίνου κόπηκε σε τρία απομονωμένα τμήματα και η γερμανική διοίκηση έχασε την ικανότητα να διευθύνει τα στρατεύματά της. Δύο ημέρες μετά τα σοβιετικά στρατεύματα κατέλαβαν με έφοδο το Ράιχσταγκ και έστησαν στο θόλο του την Κόκκινη Σημαία της Νίκης. Την 1η Μαΐου του 1945 ανακοινώθηκε πως ο Χίτλερ αυτοκτόνησε. Στις 2 Μαΐου και ώρα 3 το μεσημέρι, τα γερμανικά στρατεύματα σταμάτησαν κάθε αντίσταση. Το Βερολίνο είχε πέσει. Λίγες ημέρες αργότερα ο πόλεμος στην Ευρώπη θα τελείωνε οριστικά και ο Στάλιν θα προέβαινε σε μια σύντομη ανακεφαλαίωσή του.

"Πριν από τρία χρόνια - έλεγε ο Σοβιετικός ηγέτης στο διάγγελμά του στις 9 Μαΐου 1945 - ο Χίτλερ δήλωσε δημόσια πως μέσα στα καθήκοντά του περιλαμβάνεται και ο διαμελισμός της Σοβιετικής Ενωσης και η απόσπαση από αυτή του Καυκάσου, της Ουκρανίας, της Λευκορωσίας, των Βαλτικών και άλλων περιοχών. Δήλωσε ξεκάθαρα: "Θα εξοντώσουμε τη Ρωσία ώστε να μην μπορέσει ποτέ πια να σηκωθεί". Αυτό ήταν πριν τρία χρόνια. Δεν ήταν όμως τυχερό να πραγματοποιηθούν οι παράφρονες ιδέες του Χίτλερ. Η πορεία του πολέμου τις εξανέμισε. Στην πραγματικότητα έγινε κάτι εντελώς αντίθετο από αυτό που έλεγαν μέσα στο παραλήρημά τους οι χιτλερικοί. Η Γερμανία τσακίστηκε κατακέφαλα. Τα γερμανικά στρατεύματα συνθηκολογούν. Η Σοβιετική Ενωση πανηγυρίζει τη νίκη, αν και δεν ετοιμάζεται ούτε να διαμελίσει, ούτε να εκμηδενίσει τη Γερμανία».

·       Η εποποιία του Στάλινγκραντ
·       Владимир Туров Vladimir Semyonovich Turov
     ο 100χρονος μαχητής του Στάλινγκραντ
·       Ψεύτες ήλιοι και ήλιοι φωτοδότες