13 Φεβρουαρίου 2026

"Αντισυστημική" τεχνολογία στην υπηρεσία του αστικού συστήματος

Η εφαρμογή κρυπτογραφημένων μηνυμάτων Signal διαφημίζεται ως η "κορυφαία επιλογή για όσους θέλουν να προστατεύσουν την ιδιωτικότητά τους". Σύμφωνα με τους δημιουργούς της, βασίζεται σε πρωτόκολλο ανοιχτού κώδικα, λειτουργεί μέσω μη κερδοσκοπικού ιδρύματος και μόνο οι συμμετέχοντες σε μια συνομιλία κατέχουν τα κλειδιά αποκρυπτογράφησης. Το Signal, όμως, δημιουργήθηκε και χρηματοδοτήθηκε από δομές της αμερικανικής κυβέρνησης. Λανσαρίστηκε το 2013 από την "Open Whisper Systems" (OWS), που χρηματοδοτούνταν με εκατομμύρια δολάρια από το "Open Technology Fund" (OTF)
Το Signal είναι μια εφαρμογή άμεσων μηνυμάτων όπως το WhatsApp ή το Telegram, το οποίο _κατά τους δημιουργούς του "χρησιμοποιεί ισχυρή κρυπτογράφηση για την προστασία των επικοινωνιών και των δεδομένων των χρηστών του".Η εφαρμογή βρέθηκε πρόσφατα ξανά στην επικαιρότητα. Στις 26 Ιανουαρίου, το FBI ανακοίνωσε ότι σκοπεύει να ερευνήσει ομαδικές συνομιλίες στο Signal, μετά τη χρήση της εφαρμογής από κατοίκους στη Μινεσότα που συντόνιζαν βοήθεια και κατέγραφαν δραστηριότητα της υπηρεσίας ICE. Την ίδια ημέρα, ο Έλον Μασκ αμφισβήτησε δημόσια την ασφάλεια του Signal και του WhatsApp και κάλεσε τους χρήστες της πλατφόρμας X να χρησιμοποιούν το εργαλείο μηνυμάτων που προσφέρει η ίδια. Το 2025 ο αρχισυντάκτης του The Atlantic, Τζέφρι Γκόλντμπεργκ, προστέθηκε κατά λάθος σε ομαδική συνομιλία στο Signal όπου συμμετείχαν, μεταξύ άλλων, ο υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ και άλλα υψηλόβαθμα στελέχη της κυβέρνησης Τραμπ, με αντικείμενο μια ευαίσθητη στρατιωτική επιχείρηση που δεν είχε ακόμη ξεκινήσει.
_παρένθεση | Μεγάλη Πλάκα …
Το Messenger προσφέρει κρυπτογράφηση από άκρο σε άκρο (end-to-end encryption) για τις συνομιλίες, κάνοντάς τις ασφαλείς ώστε μόνο εσείς και ο παραλήπτης να τις διαβάζετε, χρησιμοποιώντας λειτουργίες όπως οι "Κρυπτογραφημένες από άκρο σε άκρο συνομιλίες" (Επιστολή), ενώ μπορείτε να τις ενεργοποιήσετε για νέες ή υπάρχουσες συζητήσεις, διαχειρίζοντας την ασφάλεια μέσω των ρυθμίσεων "Απόρρητο και Ασφάλεια" στην εφαρμογή και συγχρονίζοντας τα δεδομένα με iCloud (iOS) ή Google Drive (Android) για να τα επαναφέρετε.
Πώς να ενεργοποιήσετε/χρησιμοποιήσετε την κρυπτογράφηση (Επιστολής):

  1. Ανοίξτε την εφαρμογή Messenger: στο κινητό σας.
    ·  ·  Πηγαίνετε στο Μενού (τρεις γραμμές): και επιλέξτε Ρυθμίσεις (Settings).
    ·  ·  Πατήστε Απόρρητο και Ασφάλεια (Privacy & Security).
    ·  ·  Επιλέξτε Κρυπτογραφημένες από άκρο σε άκρο συνομιλίες (End-to-end encrypted chats).
    ·  ·  Εδώ θα βρείτε επιλογές όπως Αποθήκευση μηνυμάτων (Message Storage) για να ενεργοποιήσετε τον αυτόματο συγχρονισμό (iCloud ή Google Drive) για την επαναφορά ιστορικού, και Επιστολή (Secret Conversations) για να ξεκινήσετε κρυπτογραφημένες συνομιλίες.
    Βασικά χαρακτηριστικά:
  2. Από άκρο σε άκρο (End-to-End)
    Μόνο εσείς και ο συνομιλητής σας βλέπετε τα μηνύματα.
    ·  ·  Επιλογές ελέγχου
    Μπορείτε να επιλέξετε ποιοι θα έχουν πρόσβαση και τι θα μοιράζεστε.
    ·  ·  Επαναφορά ιστορικού
    Μπορείτε να αποθηκεύσετε και να επαναφέρετε τα κρυπτογραφημένα μηνύματα μέσω iCloud (iOS) ή Google Drive (Android)

Τι είναι το OTF; Ξεκίνησε το 2012 ως πιλοτικό πρόγραμμα του "Radio Free Asia" (RFA), μέσου που ανήκει στη «United States Agency for Global Media» (USAGM). Αυτή με τη σειρά της είναι οργανισμός που χρηματοδοτείται από το αμερικανικό Κογκρέσο με πάνω από 1 δισ. δολάρια ετησίως. Οι ρίζες του RFA πηγαίνουν ακόμα πιο πίσω, στο 1948, όταν το Συμβούλιο Εθνικής Ασφαλείας εξουσιοδότησε επίσημα τη CIA "να διεξάγει επιχειρήσεις εναντίον χωρών πίσω από το Σιδηρούν Παραπέτασμα", συμπεριλαμβανομένων "προπαγάνδας, οικονομικού πολέμου, δολιοφθοράς, ανατρεπτικών ενεργειών και στήριξης αντικομμουνιστικών οργανώσεων". Η USAGM εποπτεύει μεταξύ άλλων τη "Voice of America", το "Radio Free Europe / Radio Liberty", το "Radio Free Asia", αλλά και το OTF. Η ίδια υπηρεσία είχε διοχετεύσει 2 εκατομμύρια δολάρια για τη στήριξη διαδηλωτών στο Χονγκ Κονγκ το 2019 - 20 μέσω του OTF.

Επομένως, το OTF είναι εργαλείο της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής. Εντάσσεται σε μια ευρύτερη πολιτική με την ονομασία «Internet Freedom» («ελευθερία του διαδικτύου»), που υιοθέτησε το Στέιτ Ντιπάρτμεντ υπό την Χίλαρι Κλίντον. Επίσημα, αφορούσε την ανάπτυξη εργαλείων για παράκαμψη των διαδικτυακών περιορισμών σε χώρες που βρίσκονταν στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος των ΗΠΑ. Στέλεχος του OTF ομολογούσε το 2015 ότι «στον πυρήνα της, η στρατηγική "Internet Freedom" είναι μια ατζέντα αλλαγής καθεστώτων». Ένα ενημερωτικό φυλλάδιο της USAGM τοποθετούσε το Signal στην κορυφή της λίστας των «εργαλείων που υποστηρίζονται από το OTF». Ο δημιουργός του είχε παρουσιάσει προηγουμένως τα TextSecure και RedPhone - εφαρμογές που λάνσαρε με το αποκαλυπτικό ερώτημα: «Ποιες εφαρμογές κρυπτογράφησης είναι αρκετά ισχυρές για να σας βοηθήσουν να ανατρέψετε μια κυβέρνηση;».

Ανάλογη ιστορία με το Signal έχει το "κρεμμυδάκι" Tor, _σσ. συντομογραφία του The onion router που δίνει _υποτίθεται στους χρήστες του τη δυνατότητα ανωνυμίας στο Διαδίκτυο, με δρομολόγηση της διαδικτυακής κίνησης μέσω ενός παγκόσμιου εθελοντικού δικτύου διακομιστών με σκοπό να αποκρύψει την τοποθεσία του χρήστη ή τη χρήση της κίνησης από οποιονδήποτε διεξάγει διαδικτυακή παρακολούθηση ή ανάλυση της διαδικτυακής κίνησης. Πρόκειται για πρόγραμμα "ανώνυμης" περιήγησης που αναπτύχθηκε στα μέσα της δεκαετίας του 1990 από το US Naval Research Laboratory, ερευνητικό κέντρο του αμερικανικού Πολεμικού Ναυτικού. Το πρόγραμμα τράβηξε γρήγορα την προσοχή του Πενταγώνου, και από τότε χρηματοδοτείται σχεδόν εξολοκλήρου από αμερικανικούς κρατικούς φορείς. Ο αρχικός σκοπός του ήταν να προστατεύει Αμερικανούς κατασκόπους από τον εντοπισμό στη διάρκεια επιχειρήσεων στο εξωτερικό, αλλά αργότερα άνοιξε στο ευρύ κοινό.

Τέτοια τεχνολογικά εργαλεία χρησιμοποιήθηκαν ευρέως για να οργανωθούν και να συντονιστούν με τα ευρωατλαντικά σχέδια μεγάλες διαδηλώσεις που η «δυτική» προπαγάνδα παρουσίαζε ως «επαναστάσεις», ενώ στην πραγματικότητα εξυπηρετούσαν τους σχεδιασμούς των ΗΠΑ - ΝΑΤΟ - ΕΕ απέναντι σε άλλα ιμπεριαλιστικά κέντρα. Τέτοιες είναι η λεγόμενη "Αραβική Άνοιξη" _"επανάσταση του Facebook" ή οι διαδηλώσεις στο Χονγκ Κονγκ _ "επανάσταση του Telegram και του Signal".

Οι νέες τεχνολογίες στη μαζική επικοινωνία και κυρίως τα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης, με πλατφόρμες όπως αυτές που αναπτύχθηκαν από στρατιωτικές και μυστικές υπηρεσίες, έπαιξαν καθοριστικό ρόλο στον συντονισμό και στον προσανατολισμό τους. Τμήματα της αστικής τάξης και ξένα κέντρα επένδυσαν στην αγανάκτηση για τα οξυμένα λαϊκά προβλήματα, για να προωθήσουν ανατροπές καθεστώτων και κυβερνήσεων που δεν ευθυγραμμίζονταν πλήρως με τα συμφέροντά τους. Η κατάληξή τους στη Λιβύη, στην Αίγυπτο, στη Συρία και αλλού είναι αποκαλυπτική. Οι λαοί όχι μόνο δεν κέρδισαν την ελευθερία και την ευημερία που τους υπόσχονταν, αλλά βρέθηκαν ακόμα πιο βαθιά στη δίνη των ιμπεριαλιστικών ανταγωνισμών.

Και ενώ οι μυστικές και στρατιωτικές κρατικές υπηρεσίες είναι απλόχερες στη χρήση της τεχνολογίας για την προώθηση των σκοπών τους στο εξωτερικό, στις χώρες τους η τεχνολογία αξιοποιείται για τον μεγαλύτερο έλεγχο και την καταστολή οποιουδήποτε τολμήσει να σηκώσει κεφάλι και να αμφισβητήσει στρατηγικές επιλογές του κεφαλαίου και των κυβερνήσεων...

Στη Βρετανία, για παράδειγμα, ο νόμος Online Safety Act που ψηφίστηκε το 2023 υποχρεώνει όλες τις ψηφιακές πλατφόρμες, συμπεριλαμβανομένων των κρυπτογραφημένων εφαρμογών μηνυμάτων, να σαρώνουν το περιεχόμενο που μοιράζονται οι χρήστες τους - κάτι που είναι αδύνατο χωρίς την υπονόμευση της κρυπτογράφησης. Ήδη από το 2016 ο νόμος Investigatory Powers Act δίνει στο βρετανικό κράτος τη νομική δυνατότητα να διατάξει εταιρείες όπως η "Apple" να παραβιάσουν τα χαρακτηριστικά ασφαλείας των προϊόντων τους. Στη Γαλλία, το 2025 ενσωματώθηκε σε νομοσχέδιο διάταξη που υποχρέωνε πλατφόρμες μηνυμάτων, όπως το Signal και το WhatsApp, να επιτρέπουν κρυφή πρόσβαση σε ιδιωτικές συνομιλίες. Η διάταξη προς το παρόν δεν έχει ψηφιστεί από την Εθνοσυνέλευση. Στις ΗΠΑ, ο διευθυντής του FBI Τζέιμς Κόμεϊ ζητούσε ήδη από το 2014 "ρυθμιστική ή νομοθετική λύση" για την κρυπτογράφηση των κινητών τηλεφώνων. Το νομοσχέδιο EARN IT Act, που κατατέθηκε στη Γερουσία, ωθούσε τις εταιρείες μακριά από τη χρήση κρυπτογράφησης, μετατρέποντας ουσιαστικά τα τηλέφωνα σε εργαλεία παρακολούθησης. Σε κάθε περίπτωση, η ψευδαίσθηση της "τεχνολογικής χειραφέτησης" και η ιδέα ότι μια εφαρμογή μπορεί να αντικαταστήσει την οργανωμένη πάλη αποτελούν μέρος μιας ευρύτερης επίθεσης στον πυρήνα του εργατικού - λαϊκού κινήματος και της ταξικής πάλης. Προσπαθούν μάλιστα να εμφανίσουν σαν "τεχνοφοβία" και «οπισθοδρόμηση» την κριτική σε «θεωρίες» που παρουσιάζουν τη χρήση της τεχνολογίας περίπου ως το νέο επαναστατικό υποκείμενο, απαξιώνοντας τη συλλογική οργάνωση και δράση στους χώρους δουλειάς και κυρίως την αναγκαία επαναστατική πρωτοπορία, το ΚΚ.

Τα τεχνολογικά εργαλεία που παρουσιάζονται ως "αντισυστημικά" ανήκουν στα "νεύρα" του καπιταλιστικού συστήματος, στα μονοπώλια και στο _αστικό κράτος τους. Ο "ανοιχτός κώδικας" και η "μη κερδοσκοπική" δομή δεν αλλάζουν αυτήν τη θεμελιώδη πραγματικότητα. Η διέξοδος από την εκμετάλλευση, τη φτώχεια και τον πόλεμο δεν "κατεβαίνει" από κανένα app store! Βρίσκεται στην οργάνωση των εργαζομένων και του λαού, στη σύγκρουση με το κεφάλαιο και τη δικτατορία του, μέχρι την ανατροπή της!

Η φίλη Μυρτώ _Myrtooooo! δεν έχει ΜΚΔ
αλλά είναι πάντα με άποψη επί παντός επιστητού
κάποιες από τις παρακα΄τω σκέψεις είναι δικές τηγς
                                                Ποστάρεις = “υπάρχεις”;

__Ακολουθούν κάποιες σκέψεις σχετικά (βασισμένες _φυσικά, στην οπτική _και «ξύλινη γλώσσα» του ΚΚΕ) Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η συζήτηση για τα social media (μέσα κοινωνικής δικτύωσης) είναι στο επίκεντρο με διάφορες αφορμές και τρόπους. Από τα υπαρκτά προβλήματα που εντοπίζονται σε νεότερες – και όχι μόνο – ηλικίες, δηλαδή «την κοινωνική αποστασιοποίηση, τον ανεπαρκή ύπνο, τον κατακερματισμό της προσοχής και τον εθισμό», όπως χαρακτηριστικά αναφέρουν, μέχρι τις απαγορεύσεις του TikTok, τον ανταγωνισμό για τον έλεγχο της «πληροφορίας» από τα μεγάλα τεχνολογικά μονοπώλια των ΗΠΑ, που προσωποποιούνται στον Elon Musk, στον Mark Zuckerberg κ.ά.
                        _____________________

Ο υποφαινόμενος "ποστάρει"Στο παρόν δεν θα ασχοληθούμε με τον σχολιασμό αυτών των εξελίξεων, αν και έχουν συνολικότερο ενδιαφέρον στο πλαίσιο της περιόδου όξυνσης των αντιθέσεων και των πολέμων που διανύουμε. Το βασικό, που έχει αξία να σημειώσουμε, είναι η αντίληψη, η οποία τα τελευταία χρόνια διεκδικεί να εδραιωθεί στις συνειδήσεις – κυρίως των νέων ανθρώπων – που θέλει τα social media αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινότητας. Κι αυτό γιατί, πέρα από το γνωστό φακέλωμα και την κατάργηση κάθε είδους ιδιωτικότητας που επιβάλλουν και απαιτούν, δεν μπορούμε να παραγνωρίσουμε ότι καλλιεργούν μία συγκεκριμένη στάση και ένα μοτίβο συμπεριφοράς, μία προκαθορισμένη και αποδεκτή επανάληψη ενός στερεότυπου αναρτήσεων, που καθορίζεται από το εκάστοτε μέσο και απαιτεί έναν μιμητισμό από τους χρήστες του, πράγμα το οποίο αντικειμενικά πολλαπλασιάζει τα προβληματικά χαρακτηριστικά που εξαρχής προωθεί…

Ο ναρκισσισμός
και η αυτοπροβολή ως “τρόπος ζωής”

Για να εξηγούμαστε: αποτελεί έτσι κι αλλιώς διαταραχή προσωπικότητας όπου το άτομο ασχολείται υπερβολικά με τον εαυτό του, την εμφάνιση, τον τρόπο ομιλίας, ακόμα και την γλώσσα του σώματος και γενικότερα την εικόνα την οποία δημιουργεί στους άλλους. Περνάει έτσι πολύ χρόνο της ημέρας μόνος. Στα ΜΚΔ αλλάζει κάθε τόσο τη φάτσα του _συνήθως με φωτοσοπιές, γυναίκες παρουσιάζουν το μαλακό τους υπογάστριο (και χαμηλότερα…) κλπ

Η αποθέωση του «εγώ», η έκθεση της προσωπικής ζωής, η αυτοπροβολή, ο ναρκισσισμός και η εξύψωση του ατομισμού είναι τα βασικά χαρακτηριστικά που κατακλύζουν τις οθόνες πίσω από τις στιλιζαρισμένες αναρτήσεις, τα viral βίντεο, τις δημοσιεύσεις των influencers και των άλλων χρηστών, που προσπαθούν να αντιγράψουν σε περιεχόμενο ό,τι γίνεται αρεστό και δημοφιλές.

Ξεχωρίζει η λεπτομερής και αναλυτική περιγραφή και παρουσίαση του «πού πήγα και πώς πέρασα», «με ποιον ήμουν και τι είπαμε»… Πριμοδοτείται η όσο το δυνατόν μεγαλύτερη έκθεση της προσωπικής ζωής, ενθαρρύνεται – ειδικά μέσα από έναν ακήρυχτο ανταγωνισμό μεταξύ των αναρτήσεων των άλλων χρηστών – το ποιος θα δημοσιεύσει περισσότερα στοιχεία των προσωπικών του στιγμών.

Συσκοτίζεται σε μεγάλο βαθμό ο ρόλος του ακροατηρίου, των παρατηρητών όλων των στιγμών που παρουσιάζονται σε κοινή θέα, οι οποίοι εμφανίζονται με χαρακτήρα διαδικτυακού «φίλου». Καταντάει ο χρήστης να νιώθει υποχρέωση απέναντί τους, ότι πρέπει να δημοσιεύει όλο και περισσότερες στιγμές. Η επιβράβευση για την ανεπανόρθωτη έκθεση των προσωπικών στιγμών δεν είναι τίποτε άλλο από «likes» και «followers», εκτός από τη γιγάντωση μίας δυσλειτουργικής πεποίθησης που γίνεται όρος για την «ύπαρξή» σου στα social media. Ετσι λειτουργεί ο αλγόριθμος και αν «η ύπαρξή σου στα social media» γίνει όρος για την κοινωνική σου υπόσταση, τότε το πρόβλημα γίνεται πολύ μεγαλύτερο, δημιουργώντας τις κατάλληλες προϋποθέσεις να υψωθεί ένα ναρκισσιστικό αδιέξοδο που παγιδεύει τις συνειδήσεις και τις οδηγεί να συνεχίζουν να αναπαράγουν το μοτίβο που τις γέννησε.

Αυτό που «πουλάει» είναι αυτό που παίρνει τη μεγαλύτερη αποδοχή. Αυτό που δημοσιεύεται, οφείλει να ακολουθήσει αυτό που «πουλάει», για να είναι αυτό που παίρνει τη μεγαλύτερη αποδοχή…

Το μέσο σε ρουφάει μέχρι η σύγχυση για το τι είναι σημαντικό να κάνει το ασήμαντο, το επιφανειακό, το ευτελές να επικρατήσει, να το κάνει κυρίαρχο συστατικό των δημοσιεύσεων. Αυτόματα δημιουργείται ένας φαύλος κύκλος για το τι είναι σημαντικό και τι αξίζει να αναδειχθεί και να προβληθεί. Αυτός ο κύκλος εκπορεύεται από τα χαρακτηριστικά που θέλει να δώσει το μέσο στους χρήστες του. Οι χρήστες εναρμονίζονται και αναπαράγουν την «κυρίαρχη γραμμή», που το ίδιο το μέσο επιβάλλει.

Αυτή η κατάσταση περιλαμβάνει μια μεγάλη γκάμα τάσεων και συμπεριφορών:

·        Περιλαμβάνει όσους «αθώα» ποστάρουν πραγματικές, αληθινές στιγμές από τη ζωή τους, αναζητώντας μέσω αυτής της διαδικασίας την ατομική επιβράβευση και κοινωνική καταξίωση, επιβεβαίωση του κοινωνικού τους ρόλου, τη δημοσιοποίηση των χαρακτηριστικών τους, των απόψεων, των συναισθημάτων τους. Θύματα της διαρκούς έκθεσης, ταΐζοντας διαρκώς και τους αλγόριθμους.

·        Περιλαμβάνει όσους επιλέγουν τη «φυγή» από την πραγματικότητα, κατασκευάζοντας έναν εαυτό, μια «περσόνα» που δεν έχει καμία σχέση με την πραγματική τους ζωή. Η αντίφαση αυτή μεταξύ πραγματικότητας και εικονικής πραγματικότητας, οι διαφορές μεταξύ του ποιος είσαι στα αλήθεια και του ποιος θέλεις να φανείς όταν είσαι στα social, πολλές φορές καταντούν επικίνδυνα χαώδεις.

·        Θα μπορούσε να σκεφτεί κανείς ότι η «περσόνα» που δημιουργεί κάποιος στο διαδίκτυο είναι ένα μέσο επίπλαστης φυγής από τον άνθρωπο που είναι, από τις καταστάσεις που βιώνει και από τις συνθήκες και το κοινωνικό υπόβαθρο που επιδρούν πάνω του. Φυσικά και ο ίδιος, μόλις βγει από την εφαρμογή, θα πρέπει να αναμετρηθεί με τη γείωση της αλήθειας του πραγματικού κόσμου, έστω κι αν προσπαθεί να τον αποφύγει ή να αναμετρηθεί μαζί του και με τα προβλήματα που φέρνει.

·        Περιλαμβάνει το διαρκές κυνήγι της «ευτυχίας», μιας επίπλαστης καλοπέρασης, της συγκάλυψης της πραγματικότητας και της απόκρυψης της σκληρής κοινωνικής αλήθειας, μια υπερβολική προσπάθεια για το τέλειο, το αψεγάδιαστο αποτέλεσμα. Η εναρμόνιση με την επικρατούσα ευδαιμονία είναι επιτακτική. Σε καλεί να ευθυγραμμιστείς με την κυριαρχία της ψευδαίσθησης, να την αποδεχτείς ως τη μοναδική πρέπουσα και να την υπηρετείς με ευλάβεια. Να τροφοδοτείς τους αλγόριθμους με ακόμη περισσότερη ψευδαίσθηση, μέχρι ο χρήστης να βυθιστεί και να θαφτεί κάτω από τον βούρκο του επίδικου ζητούμενου, που δεν είναι άλλο από τη διαιώνιση της αληθοφάνειας της επίπλαστης πραγματικότητας. Και συνήθως ο χρήστης δεν καταλαβαίνει καν ότι έχει θαφτεί…

Σε κάθε όμως εκδοχή, η βάση είναι κοινή: Ο ατομισμός, ο ανταγωνισμός και η αποξένωση που αναπαράγει η σύγχρονη καπιταλιστική κοινωνία, την ίδια στιγμή που η παραγωγή γίνεται όλο και πιο κοινωνική, απαιτεί τη «συνεργασία» της δουλειάς εκατομμυρίων. Όμως, τα προϊόντα, τα πλούτη αυτής της εργασίας τα καρπώνονται οι μέτοχοι καπιταλιστικών μονοπωλίων, που γίνονται τα μαζικά «είδωλα», τα «πρότυπα» του ναρκισσισμού. Αυτοί που «δεν ξέρουν τι έχουν», «δεν τους νοιάζει τι παράγουν» οι επιχειρήσεις τους, απλώς καρπώνονται με τη μορφή του κέρδους τον κοινωνικό πλούτο.


Η αιτία αυτού του φαινομένου βρίσκεται στο βαθύ σάπισμα της καπιταλιστικής κοινωνίας, κατά την οποία τεχνολογικές δυνατότητες και σύγχρονα μέσα αξιοποιούνται για τη χειραγώγηση, τον εκμαυλισμό εκατομμυρίων ανθρώπων.

Είναι πολιτική πράξη το share από “rosa”;

Στην ανασκόπηση του «luben», της ιστοσελίδας που σχολιάζει καυστικά την επικαιρότητα, γράφτηκε κάτι που μας έκανε τουλάχιστον να μειδιάσουμε: «Κράζεις ότι η κοινωνία κοιμάται και δεν αλλάζει τίποτα, αλλά το μόνο που κάνεις είναι share από “rosa”», δηλαδή κοινοποιείς απλώς δημοσιεύσεις που επιλέγει μία αυτοαποκαλούμενη «προοδευτική κοινότητα ενημέρωσης», ο όμιλος της οποίας («Ομιλος Πολίτη») προχώρησε σε κάμποσες εκδικητικές απολύσεις αυτών που απεργούν και κατακεραυνώθηκε από εργαζόμενους του κλάδου των ΜΜΕ για εντατικοποίηση και τρομοκρατία.

Γιατί το αναφέρουμε αυτό το παράδειγμα; Δεν είναι λίγες οι φορές που ανάμεσα στις αναρτήσεις των χρηστών των social media, ανάμεσα σε προσωπικές στιγμές, υπάρχει ένα είδος πολιτικού σχολιασμού της επικαιρότητας για θέματα που ιεραρχούνται ως σημαντικά. Επίσης, δεν είναι λίγοι αυτοί που θεωρούν ότι απέναντι στην κυρίαρχη κουλτούρα που αναπαράγεται στα social media μπορεί να διαμορφωθεί και το «αντίπαλο δέος», μια εναλλακτική «προοδευτική» ή και «αντισυστημική» επιλογή.

Βεβαίως, στις περισσότερες των περιπτώσεων ο «εναλλακτικός αλγόριθμος» λειτουργεί και σπρώχνει (σε) θέματα της ατζέντας του «ατομικού δικαιωματισμού». Για να μπορείς να μιλήσεις για την Παλαιστίνη, πρώτα θα πρέπει να μιλήσεις, να αποθεώσεις όλη τη "δικαιωματίστικη ατζέντα", αλλιώς η ανάρτησή σου πάει στα αζήτητα. Αλλά και τα πιο δύσκολα θέματα, όπως ο πόλεμος, οι ιμπεριαλιστικές συγκρούσεις και η εμπλοκή της χώρας, περιορίζονται στο επίπεδο ενός ρηχού ανθρωπισμού…

Για όσους, λοιπόν, προβληματίζονται και δεν πείθονται από τη …«mainstream» κουλτούρα, που αναπαράγεται στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, υπάρχει και η «προοδευτική εναλλακτική», η οποία πατάει πάνω στη διαμόρφωση της «ευαίσθητης» και «προοδευτικής περσόνας», με ατζέντα βέβαια δεδομένη και διαμορφωμένη, έτσι ώστε να αναπαράγεται πολύμορφα το κάλπικο αστικό δίπολο «πρόοδος – συντήρηση».

ΚΚΕ: Ο εθισμός των νέων στα social media δεν αντιμετωπίζεται με απαγορεύσεις και ευχολόγια

Στην παγίδα της φούσκας

Η παγίδα που μπορεί να πέσει ο χρήστης μέσω της δημιουργίας μίας δικής του «φούσκας», δηλαδή ενός διαδικτυακού περίγυρου με παρόμοιες ιδέες και πολιτικές κατευθύνσεις, έχει εξίσου επικίνδυνα χαρακτηριστικά.  Σχηματίζει μία στρεβλή εικόνα για το τι σκέφτεται ο κόσμος, τι είναι αυτό που τον απασχολεί, αλλά από την ανάποδη. Δημιουργείται η εσφαλμένη εντύπωση ότι τα θέματα που ιεραρχεί ο ίδιος είναι εξίσου σημαντικά για άλλους, οι θέσεις του έχουν απήχηση και προβληματίζουν συνολικά. Διαστρεβλώνεται η γενικότερη αντίληψη για θέματα της επικαιρότητας και αγνοείται η παρέμβαση του αντιπάλου στις συνειδήσεις και στις σκέψεις της λαϊκής πλειοψηφίας.

Ορισμένα παραδείγματα, που αφορούν κυρίως στις δυνάμεις της σοσιαλδημοκρατίας και του οπορτουνισμού, έχουν μία σημασία να καταγραφούν. Το 2023, λίγο μετά τα αρνητικά αποτελέσματα του ΣΥΡΙΖΑ τον Μάη και τον Ιούνη, ένας αστός αναλυτής σημείωνε ότι «ο ΣΥΡΙΖΑ έζησε τα τελευταία 4 χρόνια (σσ. δλδ από το 2019 έως το 2023) σε ένα δικό του οικοσύστημα που ήταν αυτό των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, όπου είχε μία ηγεμονία και μία υπεροχή, αλλά μπέρδεψε την κοινωνία με αυτό. Δηλαδή μπορεί στο twitter να έχεις την πλειοψηφία, να κράζεις όποιον θες και να γίνεται αυτό κατά τρόπο απόλυτο, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι αυτή είναι η κοινωνία». Θα μπορούσε κανείς να πει – και σωστά – ότι η ανάλυση έρχεται …μετά Χριστόν, δηλαδή ύστερα από ένα κακό εκλογικό αποτέλεσμα, αλλά δεν είναι αυτή η ουσία. Η ουσία είναι ότι όντως ο ΣΥΡΙΖΑ, ήδη πριν από τα χρόνια της διακυβέρνησής του, έστησε έναν «στρατό» σε όλα τα social media με επαγγελματίες, επώνυμους και ανώνυμους λογαριασμούς, κατάφερνε να διαμορφώνει «ατζέντα» και να τη βάζει στα δημοφιλή θέματα των social media.

·        Τα πρώτα χρόνια που τον ανέδειξαν σε κυβερνητική δύναμη (2012 – 2015), αλλά και αργότερα, το «μήνυμά» του ήταν πολύ δυνατό και αναπαραγόταν μαζικά στα social media με τη βοήθεια αυτού του «στρατού». Ομως, αυτό ήταν το αποτέλεσμα της επιλογής στήριξης του ΣΥΡΙΖΑ από επιχειρηματικούς ομίλους, ΜΜΕ και άλλους αστικούς μηχανισμούς και όχι το αντίστροφο. Η δύναμη του ΣΥΡΙΖΑ στα social media προερχόταν από τη δύναμη που διαμορφωνόταν σε κοινωνικό – πολιτικό επίπεδο.

·        Όταν αυτό άλλαξε, όταν έχασε τη στήριξη και όταν απογοήτευσε μαζικά η κυβερνητική του θητεία, όταν μεγάλες μάζες εργαζομένων και λαού άρχισαν να του γυρίζουν την πλάτη, η υπεροχή του μηχανισμού του στα social media δεν αντανακλούσε την πραγματικότητα.

Φυσικά εδώ το πρόβλημα ήταν η φύση του ΣΥΡΙΖΑ, ως ενός κόμματος αστικής διαχείρισης, με ό,τι αυτό σημαίνει για την πολιτική του, πολιτική χειραγώγησης του λαού στους στόχους του κεφαλαίου και των διεθνών του συμμάχων, καθώς και για την οργανωτική του φυσιογνωμία. Ως προς το τελευταίο, η ακραία εκφυλιστική κατάσταση που επικρατεί σε αυτό το – εδώ και χρόνια – αρχηγικό κόμμα είναι ενδεικτική. Τα εκατομμύρια views του Κασσελάκη και του Πολάκη στο TikTok και στο facebook δεν εμπόδισαν τον ΣΥΡΙΖΑ να χάσει σε έναν χρόνο περίπου 330.000 ψήφους…

Το ίδιο φαινόμενο επαναλήφθηκε για τον ΣΥΡΙΖΑ και άλλους σοσιαλδημοκρατικούς πολιτικούς σχηματισμούς, που διακρίνονται για την αποθέωση των social media, όπως η Νέα Αριστερά και το ΜέΡΑ25. Διέθεταν τεχνογνωσία και χρήμα (είναι ενδεικτικά τα ποσά που δαπανήθηκαν από αυτά τα κόμματα για τη διαφήμιση στο διαδίκτυο και πιο ειδικά στα social media), τα views και τα interactions πήγαιναν καλά, αλλά μόνο στην ψηφιακή σφαίρα, κρίνοντας εκ του αποτελέσματος.

Όμως, ο κίνδυνος της διαδικτυακής «φούσκας» υπάρχει και για δικές μας δυνάμεις. Π.χ. όσους καλοπροαίρετα βγάζουν συμπεράσματα για την ιδεολογικοπολιτική διαπάλη και τις ανάγκες της μέσα από τα social media. Ας σκεφτούμε επίσης πόσο εύκολα μπορούν να αξιοποιηθούν προβοκατόρικα και …«περσόνες» που εμφανίζονται ως «μέλη και στελέχη του ΚΚΕ» ή «φίλοι του Κόμματος» – επώνυμα και ανώνυμα – διατυπώνοντας τη δική τους, προσωπική άποψη για μια σειρά από θέματα.

Αυτή η προσωπική άποψη μπορεί εύκολα να χαρακτηριστεί – είτε από αυτόν που τη διατυπώνει είτε από άλλους – «άποψη του ΚΚΕ». Υπάρχουν πρόθυμοι και για να το κάνουν και για να το χάψουν και να το διαδώσουν.

 Meta_ Facebook-Instagram, WhatsApp:
 Ξαναζεσταμένη σούπα τα περί “αντικειμενικότητας” και “ελευθερίας του λόγου”

Μεγάλο θόρυβο έχει προκαλέσει η ανακοίνωση του CEO της «Meta» (Facebook, Instagram, WhatsApp) Μαρκ Ζάκεμπεργκ ότι καταργεί στις ΗΠΑ την επαλήθευση στοιχείων _”fact checking”, και αίρει τους περιορισμούς σχετικά με το τι μπορούν να γράφουν οι χρήστες. «Είναι καιρός να επιστρέψουμε στις ρίζες μας και στην ελευθερία του λόγου», δήλωσε στον λογαριασμό του στο Instagram. Ο Ζάκεμπεργκ ανακοίνωσε ότι η συνεργασία με τους «εργολάβους αλήθειας», τους «ανεξάρτητους» οργανισμούς επαλήθευσης περιεχομένου των Μέσων Κοινωνικής Δικτύωσης (ΜΚΔ) θα διακοπεί. Το τι θα παραμένει και τι θα «πέφτει» από τις πλατφόρμες της «Meta», θα κρίνεται στο εξής με ένα σύστημα αντίστοιχο του «X» (πρώην twitter) του Ιλον Μασκ. Πρόκειται για τα «σημειώματα κοινότητας» (community notes), όπου οι ίδιοι οι χρήστες επισημαίνουν διορθώσεις σε αναρτήσεις, κάνουν διευκρινίσεις κ.λπ. Μέσα Ενημέρωσης, αναλυτές και πολιτικοί, τόσο στις ΗΠΑ, όσο στην Ευρώπη και στην Ελλάδα, έχουν βγει στα κάγκελα στον απόηχο αυτής της ανακοίνωσης. Αλλοι εκφράζουν την ανησυχία τους για την «αντικειμενικότητα» της πληροφορίας που θα διακινείται στο εξής από τα ΜΚΔ, κι άλλοι την ανακούφισή τους για την «αποκατάσταση της ελευθερίας του λόγου»

“Πρώην CIA”
γράφει στο προφίλ του ο Κάμερον Χάρις
Δείτε εδώ _σχετική παλιά ανάρτησή μας στο Facebook

Εντοπίζοντας την αφετηρία αυτής της «στροφής» του Ζάκεμπεργκ στις ανακατατάξεις που συντελούνται στο εσωτερικό της αστικής τάξης των ΗΠΑ και σημαδεύτηκαν από τη νίκη των Ρεπουμπλικανών στις εκλογές, οι πρώτοι εμφανίζουν την «αλλαγή πολιτικής διαχείρισης περιεχομένου» της «Meta» ως «προδοσία» για τα μάτια του Τραμπ.

Βέβαια, και οι μεν και οι δε παρουσιάζουν τη λειτουργία των ΜΚΔ ξεκομμένη από τους ιδιοκτήτες τους, που είναι από τους μεγαλύτερους επιχειρηματικούς ομίλους της παγκόσμιας καπιταλιστικής οικονομίας. Τα εμφανίζουν ως πεδίο αδιαμεσολάβητης έκφρασης του λόγου, όπου οι (καπιταλιστές) ιδιοκτήτες τους απλά «ρυθμίζουν» τους κανόνες, ώστε να καταπολεμάται η παραπληροφόρηση ή η αποκαλούμενη ρητορική μίσους και άλλα παρόμοια. Με τον τρόπο αυτό, δεν συσκοτίζεται απλά ο ρόλος τους, αλλά τον ξεπλένουν κιόλας…

Κροκοδείλια δάκρυα
για την «ελευθερία του λόγου»

Πάνω – κάτω, τα ίδια είχαν ειπωθεί όταν το 2022 ο Ιλον Μασκ αγόραζε το Twitter, το οποίο μετέτρεψε σε «X» και μαζί με το παλιό όνομα έγινε παρελθόν και η μέχρι τότε πολιτική διαχείρισης περιεχομένου της εφαρμογής. Ο Μασκ προβαλλόταν τότε πως «ηγείται της παγκόσμιας προσπάθειας για την ελευθερία του λόγου», όπως έγραψε και ο Βελόπουλος στην επιστολή, με την οποία θέλει να τον φέρουν να μιλήσει στη Βουλή (!) ενώ οι επικριτές του έγραφαν κασσάνδρειες προφητείες για την άνοδο της παραπληροφόρησης που θα επιφέρουν οι αλλαγές στην πλατφόρμα. Έναν χρόνο μετά την εξαγορά, οι χρήστες της εφαρμογής είχαν μειωθεί ελάχιστα (354 εκατ. από 368 εκατ. το 2022), το προσωπικό πετσοκόφτηκε σύμφωνα με δηλώσεις του ίδιου του Μασκ (από 8.000 σε λιγότερους από 1.500 τον Απρίλη του 2023) και τα έσοδα της εταιρείας από διαφημίσεις μειώθηκαν, από 4 δισ. δολάρια το 2022, σε 2,5 δισ. δολάρια. Οι συνδρομές και οι πωλήσεις δεδομένων των χρηστών, από 0,4 δισ. δολάρια το 2022 υπερδιπλασιάστηκαν σε 0,9 δισ. δολάρια το 2023. Δίπλα σ’ αυτά, η συζήτηση περί «ελευθερίας του λόγου» πήγε περίπατο, παρά τον αρχικό ντόρο.

Ας επιστρέψουμε όμως στη «Meta» του Ζάκεμπεργκ, της οποίας μόνο το Facebook και το Instagram έχουν πάνω από 5 δισ. χρήστες. Τα άρθρα και οι αναλύσεις αυτών των ημερών περιγράφουν ενδεχόμενες συνέπειες από την αλλαγή πολιτικής της «Meta». Τι ισχύει λοιπόν; Από ένα αυστηρό καθεστώς «λογοκρισίας», που επέβαλαν οι fact checkers, περνάμε σε μια άλλη φάση πλήρους ασυδοσίας, όπου ο καθένας θα μπορεί να αναρτά ό,τι του καπνίσει, χωρίς κανέναν έλεγχο, με κόστος για την «αλήθεια» και με κίνδυνο μεγαλύτερης διασποράς των fake news;

Είναι αστείο να πιστεύει κανείς και το ένα και το άλλο. Ούτε η μέχρι τώρα πολιτική των πιο δημοφιλών ΜΚΔ προστάτευε την αλήθεια, ούτε αυτοί που ήταν επιφορτισμένοι με τον έλεγχο των αναρτήσεων, είχαν πέσει στη χύτρα της αντικειμενικότητας όταν ήταν μικροί. Μια ματιά στο ποιοι και πώς διαμόρφωναν την πολιτική και τα κριτήρια ελέγχου στη «Meta» είναι αποκαλυπτική.

Ακαταμάχητο προσόν
η προϋπηρεσία στη CIA

Ήταν τόσο μεγάλη η πρεμούρα του Ζάκεμπεργκ να …προστατέψει την αλήθεια, που έχει επανδρώσει την «Meta» με στελέχη επιφορτισμένα ειδικά γι’ αυτήν την αποστολή: Ο Ααρον Μπέρμαν για παράδειγμα, ως επικεφαλής της «ομάδας που γράφει τους κανόνες για το Facebook», καθορίζει το «τι είναι αποδεκτό και τι όχι», όπως σημειώνει σε επίσημο βίντεο της εταιρείας. Ο ίδιος περιγράφει τον τομέα του ως μια «άβολη δουλειά για τον καθένα που προσπαθεί να διαχωρίσει το επιβλαβές περιεχόμενο από την προστασία της ελευθερίας του λόγου». Ο Ααρον είναι από το 2019 ανώτερος διευθυντής Πολιτικής Προϊόντων στη «Meta», με ιδιαίτερη ευθύνη το κομμάτι της παραπληροφόρησης και σύμφωνα με το βιογραφικό του «καθοδηγεί και επιβλέπει έναν μεγάλο όγκο εργασιών πολιτικής που εξισορροπεί την αντιμετώπιση της βλάβης με την προστασία της ελεύθερης έκφρασης» στο Instagram και το Facebook.

Τα «φόντα», για να αναλάβει αυτόν τον σημαντικό ρόλο τα απέκτησε στην αμέσως προηγούμενη δουλειά του, στην Κεντρική Υπηρεσία Πληροφοριών των ΗΠΑ, τη CIA. Εκεί ο Ααρον δούλευε ως αναλυτής για 17 χρόνια, φτάνοντας στο σημείο να επιμελείται το καθημερινό ενημερωτικό της CIA για τον Πρόεδρο των ΗΠΑ, να ηγείται των ενημερώσεων για τα μέλη του υπουργικού συμβουλίου, τους ανώτερους αξιωματούχους του Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας και τα μέλη του Κογκρέσου. Τον Ιούνιο του 2023, ο Μπέρμαν προήχθη σε επικεφαλής εκλογικών πολιτικών στη «Meta», μια θέση που του δίνει ακόμη μεγαλύτερη επιρροή στο τι μπορούν να βλέπουν και να λένε οι χρήστες στο Facebook, το Instagram και το WhatsApp κατά τη διάρκεια προεκλογικών περιόδων. Δεν πρόκειται για μια μεμονωμένη περίπτωση. Ξεψαχνίζοντας τα βιογραφικά των στελεχών σε όλα τα μεγάλα ΜΚΔ και ιδιαίτερα στους τομείς προστασίας και ασφάλειας και πολιτικής περιεχομένου, θα συναντήσει κανείς ανθρώπους με ενδιαφέρουσα προϋπηρεσία.

Οπως ο Κάμερον Χάρις, ο οποίος πριν γίνει κι αυτός project manager στη «Meta» στον ίδιο τομέα, ήταν στέλεχος στη «Συμμαχία Πληροφοριών και Εθνικής Ασφάλειας – The Intelligence and National Security Alliance» των ΗΠΑ – κάτι σαν την επαγγελματική ένωση των ανθρώπων της «κοινότητας» των υπηρεσιών πληροφοριών των ΗΠΑ – αλλά και επί τέσσερα χρόνια αναλυτής στη CIA. Αλλά και ο Μάικ Τόρεϊ, ο «τεχνικός επικεφαλής του εντοπισμού, των ερευνών και των διαταραχών των σύνθετων απειλών λειτουργίας πληροφοριών για την κοινότητα “Meta”». Είναι λίγο δύσκολο από την περιγραφή να καταλάβει κανείς τι ακριβώς κάνει ο συγκεκριμένος. Ωστόσο, σίγουρα αξιοποιείται η εμπειρία του από τα 8 χρόνια ως ανώτερος αναλυτής CIA που "ηγήθηκε στην ανάλυση των κυβερνοαπειλών με έμφαση στις μεγάλες χώρες της Ανατολικής Ασίας".

Η λογοκρισία στις φωνές στήριξης
του Παλαιστινιακού λαού

Ο αντίκτυπος της δουλειάς των παραπάνω στη διαχείριση περιεχομένου στις πλατφόρμες της «Meta» αποτυπώνεται εμφατικά στην περίπτωση περιεχομένου που υποστηρίζει τα δικαιώματα του παλαιστινιακού λαού. Οπως αναφέρει έκθεση του Παρατηρητηρίου Ανθρώπινων Δικαιωμάτων, η «λογοκρισία του περιεχομένου που σχετίζεται με την Παλαιστίνη στο Instagram και το Facebook είναι συστημική και παγκόσμια».

Η έκθεση τονίζει πως «οι πολιτικές και οι πρακτικές της “Meta” φιμώνουν τις φωνές που υποστηρίζουν την Παλαιστίνη και τα παλαιστινιακά ανθρώπινα δικαιώματα στο Instagram και το Facebook, σε ένα κύμα αυξημένης λογοκρισίας στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης εν μέσω των εχθροπραξιών μεταξύ των ισραηλινών δυνάμεων και των παλαιστινιακών ένοπλων ομάδων που ξεκίνησαν στις 7 Οκτωβρίου 2023».

Και προσθέτει: «Ενώ αυτό φαίνεται να είναι το μεγαλύτερο κύμα καταστολής περιεχομένου σχετικά με την Παλαιστίνη μέχρι σήμερα, η “Meta”, η μητρική εταιρεία του Facebook και του Instagram, έχει ένα καλά τεκμηριωμένο ιστορικό υπερβολικών καταστολών σε περιεχόμενο που σχετίζεται με την Παλαιστίνη».

Νέο μοντέλο,
παλιά προπαγάνδα και ο …κομμουνιστής
Χίτλερ!

Τι συμβαίνει όμως με το μοντέλο στο οποίο θα περάσει η «Meta», αντιγράφοντας το «X» του Ιλον Μασκ; Η αντικατάσταση των fact checkers με τις λεγόμενες «κοινοτικές σημειώσεις» δεν είναι παρά μια αλλαγή του μανδύα της αντικειμενικότητας, με τον οποίο οι ιδιοκτήτες αυτών των Μέσων θα συνεχίσουν να προωθούν το περιεχόμενο που κουμπώνει στα οικονομικά, γεωπολιτικά και άλλα συμφέροντα με τα οποία είναι συνδεδεμένοι. Γι’ αυτό άλλωστε, τα μονοπώλια της τεχνολογίας σε κάθε ιμπεριαλιστικό κέντρο αναπτύσσουν τα δικά τους, «αδιαμεσολάβητα» από τον αντίπαλο, ΜΚΔ.

Κριτήριο της όποιας αντικειμενικότητας καθίσταται τώρα το τι πιστεύουν οι περισσότεροι (!) ενώ κι αυτές οι «κοινοτικές σημειώσεις» εξαρτώνται – σύμφωνα με έρευνες – από την ευρεία πολιτική συναίνεση και όχι από τα πρότυπα και τα αποδεικτικά στοιχεία για την ακρίβεια. Ακόμα κι έτσι όμως, το ποιος κρατάει το «κλειδί» είναι το βασικό… Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα της πιο διαδεδομένης ανάρτησης των τελευταίων ημερών. Σχεδόν 16 εκατ. προβολές έχει η ανάρτηση του Ιλον Μασκ από τη συζήτησή του με την ηγέτιδα του ακροδεξιού γερμανικού κόμματος AfD, Αλις Βάιντελ. Σε αυτήν τη συζήτηση, πέρα από τις συνηθισμένες …εκκεντρικότητες του Μασκ, όπως η «υπαρξιακή κρίση» που πέρασε όταν ήταν 12 χρόνων, επειδή τον απασχολούσε η προέλευση του σύμπαντος, εκτυλίχτηκε και ένα άνευ προηγουμένου ξέπλυμα του φασισμού. Ο Μασκ ζήτησε από την Βάιντελ να τοποθετηθεί σχετικά με τα δημοσιεύματα που συνδέουν το AfD με τον ναζισμό, και η απάντησή της ήταν η εξής: «[Ο Χίτλερ] ήταν κομμουνιστής και θεωρούσε τον εαυτό του σοσιαλιστή (…) Η μεγαλύτερη επιτυχία μετά από εκείνη τη φοβερή εποχή στην ιστορία μας ήταν να χαρακτηρίσουμε τον Αδόλφο Χίτλερ ως δεξιό και συντηρητικό, ήταν ακριβώς το αντίθετο. Δεν ήταν συντηρητικός, δεν ήταν φιλελεύθερος, ήταν κομμουνιστής, σοσιαλιστής και εμείς είμαστε το αντίθετο». «Σωστά», απάντησε ο Μασκ.

Στη συγκεκριμένη ανάρτηση, παρά το πλήθος των προβολών, δεν εμφανίζεται κάποια «κοινοτική σημείωση» που να αμφισβητεί την κατάφωρη διαστρέβλωση της αλήθειας, μέσα από τον βόθρο της θεωρίας των δύο άκρων, για να κατέβει ως ψευδής. Αυτή είναι η «αντικειμενικότητα» και η «ελευθερία του λόγου» στα ΜΚΔ, που το κριτήριό τους θα βρίσκεται πάντα στα χέρια των καπιταλιστών ιδιοκτητών. Αυτών, δηλαδή, που αποφασίζουν ποιες κάνουλες ροής των δεδομένων θα κλείσουν και ποιες θα ανοίξουν στην αρένα της …αδιαμεσολάβητης πληροφόρησης.

Πού βρίσκονται οι κομμουνιστές;

Με βάση όλα αυτά προκύπτει αβίαστα το ερώτημα: Ποια είναι η στάση των κομμουνιστών απέναντι σε αυτήν την κατάσταση και ιδιαίτερα των νεότερων που είναι πιο εξοικειωμένοι με τη χρήση αυτών των μέσων; Καταρχάς στους κομμουνιστές δεν ταιριάζουν ο ναρκισσισμός και η επιδειξιομανία. Οι κομμουνιστές παλεύουν στον πραγματικό κόσμο και όχι στη σφαίρα των social media, στον κόσμο που σήμερα χαρακτηρίζεται από την εκμετάλλευση και την αδικία, στον αγώνα για την ανατροπή του, πρωταγωνιστώντας με το ήθος και τις αξίες της ιδεολογίας τους. Χτίζοντας δεσμούς που δεν μετριούνται με likes, αλλά με την εμπιστοσύνη, την αλληλεγγύη και το κοινό όραμα για την οικοδόμηση του κόσμου που μας αξίζει. Αποκτώντας κύρος μέσα από τις ανθρώπινες σχέσεις στον αγώνα που δεν χρειάζονται κανένα ποστάρισμα για να επιβεβαιώσουν τον σημαντικό κοινωνικό τους ρόλο.

Σήμερα, ακόμα και όταν δεν δημοσιεύεις, οι αλγόριθμοι των συγκεκριμένων πλατφορμών έχουν εξελιχθεί τόσο πολύ που ο χρήστης δεν χρειάζεται να αποκαλύπτει καν τις προτιμήσεις αυτών που παρακολουθεί μέσω follow ή like. Είναι χαρακτηριστικό, για παράδειγμα, ότι στο TikTok η αρχική σελίδα του χρήστη διαμορφώνεται σύμφωνα με το πόσα δευτερόλεπτα παρακολουθεί ένα βίντεο. Ο αλγόριθμος καταλαβαίνει τι αρέσει και τι δεν αρέσει στον χρήστη από το αν παρακολουθεί ένα βίντεο ολόκληρο ή πηγαίνει κατευθείαν στο επόμενο και έτσι σχηματίζει ολόπλευρη εικόνα για το προφίλ και τα ενδιαφέροντα του χρήστη χωρίς αυτός να έχει πατήσει like ή follow σε κανέναν λογαριασμό.

Οι υπεύθυνοι ανάπτυξης των εφαρμογών κοινωνικής δικτύωσης θα έλεγαν ότι έχουν βρει ακόμα έναν τρόπο για να βελτιώσουν την εμπειρία του χρήστη και να μπορέσουν να του δώσουν το περιεχόμενο που ζητά ή του αρέσει να βλέπει. Φυσικά, η αποθήκευση των προσωπικών προτιμήσεων και η δημιουργία εξατομικευμένων προφίλ θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν ποικιλοτρόπως από τους επιχειρηματικούς κολοσσούς. Υπάρχουν άλλωστε πολλά πρόσφατα παραδείγματα, ειδικά σε συνθήκες όξυνσης των ιμπεριαλιστικών ανταγωνισμών και πολεμικών αναμετρήσεων. Η προστασία λοιπόν των προσωπικών δεδομένων, ειδικά ανθρώπων που επιθυμούν να παίξουν ρόλο πρωταγωνιστή στον μετασχηματισμό της κοινωνίας, είναι κρίσιμο ζήτημα.

Πού θα πρέπει να βρίσκεσαι ως κομμουνιστής, ως πρωτοπόρος αγωνιστής; Εκεί που η πραγματικότητα θάβεται και η προσωπική επαφή αντικαθίσταται μέσω ενός διπλού «ταπ» στην οθόνη, ή εκεί που ο χρήστης με το τάδε ψευδώνυμο μετατρέπεται σε άνθρωπο με σκέψεις, πραγματικές αγωνίες και ανάγκη να τις εξωτερικεύσει και να τις μοιραστεί; Είναι αυτονόητο ότι δεσμοί της άμεσης κοινωνικής επαφής δεν μπορούν σε καμία περίπτωση όχι να φτάσουν αλλά ούτε να συγκριθούν με τον τρόπο επαφής που προτάσσουν οι διαδικτυακές νόρμες.

Εύλογα αναρωτιέται κανείς: Αυτή η καταφανέστατη διαστρέβλωση και παραμόρφωση της πραγματικότητας τι το αξιομνημόνευτο παρουσιάζει ώστε να το παρακολουθείς έστω και παθητικά; Τι το ελκυστικό αναδίνει, εκτός από μία αποκρουστική ματιά στην κλειδαρότρυπα της κίβδηλης πραγματικότητας, εκτός από τη διαρκή αποχαύνωση και τον αποπροσανατολισμό από όσα έχουν πραγματική σημασία, από όσα αξίζει ειλικρινά να αφιερώνεις χρόνο και φαιά ουσία; Στην τελική ανάλυση, από εκείνο που θα σου προσφέρει μία ουσιαστική σχέση και επαφή και θα χτίσει ισχυρούς δεσμούς κοινωνικών σχέσεων.

Είναι δεδομένο ότι τα social media αποτελούν έναν χώρο εχθρικό για όσα είναι συνολικά οι κομμουνιστές, για όσα πρεσβεύουν, για όλα όσα αγωνίζονται, για όσα θα ήθελαν να δουν για τη νέα γενιά και τον μελλοντικό κόσμο της απελευθέρωσης από τα δεσμά της εκμετάλλευσης. Οι τεχνολογικές δυνατότητες των social media στα πλαίσια μιας κοινωνίας που δεν θα αναπαράγει τον ατομισμό, τον ναρκισσισμό και «ψεύτικους κόσμους» θα μπορούσαν να αξιοποιηθούν πολύ διαφορετικά.

Άλλωστε, ακόμα και αν κάποια φορά, για λίγο, πέφτουν τα τείχη της υποκρισίας και της λογοκρισίας στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, αυτό προήλθε από τη δράση στον πραγματικό κόσμο, την παρέμβαση του ΚΚΕ, της ΚΝΕ, του εργατικού – λαϊκού κινήματος, πάνω στην οποία στηρίζεται και η οργανωμένη και συλλογική παρέμβαση του ΚΚΕ στα social media.

37+ χρόνια. Από τότε που στα σπάργανα των τεχνολογικών δυνατοτήτων στήσαμε "μια μικρή παρέα" τον διαδικτυακό Ριζοσπάστη. Από τότε κύλησε πολύ νερό στ’ αυλάκι, θέριεψαν τα ΜΚΔ και απειλούν να μας φάνε. Στο "τρυπάκι" φίλες και φίλοι ανεβάζουν καθημερινά χιλιάδες αναρτήσεις και αυτάρεσκα μετράνε τα likes, κάποιες\οι έχουν αποκτήσει και τον τίτλο "ψηφιακή\ός δημιουργός"

Η Κίνα στον “Πολικό Δρόμο του Μεταξιού” μέσω Αρκτικής

Από τον Economist τα κινέζικα ΜΜΕ, μέχρι και το Νορβηγικό Fridtjof Nansen Institute και πολλά ακόμη διεθνή ΜΜΕ μιλούν για το ικανό να σπάσει πάγους πάχους 2,5μ+, το νέο παγοθραυστικό της Κίνας στην Αρκτική ως ισχυρό σύμβολο των φιλοδοξιών του Πεκίνου. Στην Αρκτική, όπου οι εντάσεις έχουν κορυφωθεί λόγω των προσπαθειών του πλανητάρχη Τραμπ να διεκδικήσει τον έλεγχο της Γροιλανδίας _που από την πλευρά του ενισχύει την ανησυχία για τις προόδους της Κίνας στην Αρκτική και γενικά Το πλοίο με πυρηνική πρόωση και ρύγχος ταύρου, το οποίο παρουσιάστηκε ως project τον Δεκέμβριο, προορίζεται να αποτελέσει πρότυπο για τον αναδυόμενο πολικό στόλο του Πεκίνου, σημειώνουν οι Financial Times.

Το Αρκτικό Συμβούλιο είναι το προεξέχον διακυβερνητικό φόρουμ συνεργασίας για θέματα της περιοχής σε τέσσερις θεματικές ενημερώσεις, της αλλαγής του κλίματος, της ναυσιπλοΐας, της ανθρώπινης υγείας και της καινοτομίας στις εκεί κοινότητες της Αρκτικής.
Κάντε κλικ εδώ για περισσότερες πληροφορίες.

Αντιπαράθεση με φόντο τη στρατιωτικοποίηση της Αρκτικής

Το Κρατικό Ινστιτούτο Ερευνών 708, το οποίο σχεδίασε το πλοίο, δηλώνει ότι θα είναι ένα "πολυχρηστικό" φορτηγό πλοίο πολικού τουρισμού. Ενώ η Κίνα περιγράφει τα συμφέροντά της στην περιοχή σε όρους εμπορίου και έρευνας, λίγοι αναλυτές αμφιβάλλουν για τη διπλή πολιτική - στρατιωτική πρόθεση του προγράμματος της Κίνας για την Αρκτική, από την ίδρυση ερευνητικών βάσεων έως τη συνεργασία στον τομέα του πετρελαίου και του φυσικού αερίου και τις κοινές στρατιωτικές περιπολίες με τη Ρωσία κοντά στην Αλάσκα. Το πρόγραμμα κατασκευής παγοθραυστικών έχει ενισχύσει την ανησυχία της Δύσης για τις προόδους της Κίνας και της Ρωσίας στην Αρκτική, τις οποίες ο Τραμπ έχει χρησιμοποιήσει για να δικαιολογήσει την κατάληψη της Γροιλανδίας.

         Κρίσιμο μέτωπο

"Η Κίνα θεωρεί την Αρκτική ως ένα νέο μέτωπο που είναι κρίσιμο για τον γεωπολιτικό και γεωστρατηγικό ανταγωνισμό της με τις ΗΠΑ και με τη Δύση γενικότερα", δήλωσε η Helena Legarda, επικεφαλής του προγράμματος εξωτερικών σχέσεων στο Merics. «Το Πεκίνο θέλει να επεκτείνει την επιρροή, την παρουσία και την πρόσβασή του στην Αρκτική», τόνισε. Αυτές οι φιλοδοξίες έχουν εντείνει τις ανησυχίες των εμπειρογνωμόνων και των υπευθύνων χάραξης πολιτικής στις ΗΠΑ και σε άλλες δυτικές πρωτεύουσες, οι οποίοι αγωνίζονται για την εξασφάλιση ταχύτερων και φθηνότερων θαλάσσιων διαδρομών και πλούσιων φυσικών πόρων, καθώς οι πάγοι λιώνουν. Το ναυπηγείο που κατασκεύασε το πρώτο εγχώριο παγοθραυστικό παρέδωσε επίσης το Fujian, το τρίτο αεροπλανοφόρο της Κίνας, το οποίο τέθηκε σε υπηρεσία στα τέλη του περασμένου έτους με μερικές από τις πιο προηγμένες στρατιωτικές τεχνολογίες της χώρας. Το ναυπηγείο λειτουργεί από την κρατική εταιρεία China State Shipbuilding Corp.

Η Κίνα ανακοίνωσε πως το νεότερο αεροπλανοφόρο της
διέσχισε το στενό της Ταϊβάν για ασκήσεις

 Το κινεζικό αεροπλανοφόρο, Φουτζιάν

Η "επίσημη" οπτική της Κίνας

σσ. αφήνουμε _όχι τυχαία και τα κινέζικα, με τα οποία μπορείτε να κάνετε αναζήτηση
Ο "Πολικός Δρόμος του Μεταξιού" (
冰上丝绸之路), που προτάθηκε για πρώτη φορά από τον Xi Jinping το 2017 και επισημοποιήθηκε στη λευκή βίβλο της Κίνας για την Αρκτική Πολιτική του 2018, αποτελεί το πλαίσιο εμπλοκή μας στην Αρκτική, επεκτείνοντας την υπογραφή της Πρωτοβουλίας "Μία Ζώνη, Ένας Δρόμος" του Xi Jinping στα πολικά ύδατα. Με επίκεντρο τη ναυτιλιακή διαδρομή του Βορειοανατολικού Περάσματος κατά μήκος των βόρειων ακτών της Ρωσίας, τοποθετεί την Κίνα ως "κράτος κοντά στην Αρκτική" με νόμιμα συμφέροντα στην Αρκτική ναυτιλία, την ανάπτυξη πόρων και τη διακυβέρνηση. Ο όρος έχει γίνει κεντρικό σημείο γεωπολιτικής έντασης, καθώς το λιώσιμο των πάγων ανοίγει οικονομικές δυνατότητες, ενώ παράλληλα εγείρει ανησυχίες για την ασφάλεια της Δύσης. Τον Ιανουάριο του 2026, η εκπρόσωπος του κινεζικού ΥπΕξ, Mao Ning, δήλωσε ότι «η Αρκτική αφορά τα συνολικά συμφέροντα της διεθνούς κοινότητας» (北极涉及国际社会整体利益). Το σχόλιο ήρθε καθώς ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, ανανέωσε τις απειλές για την απόκτηση της Γροιλανδίας, επικαλούμενος την ανάγκη να αποτραπεί ο κινεζικός και ρωσικός έλεγχος της Αρκτικής. Απαντώντας σε δημοσιογράφους, η Μάο πρόσθεσε ότι οι δραστηριότητες της Κίνας στην Αρκτική «στοχεύουν στην προώθηση της ειρήνης, της σταθερότητας και της βιώσιμης ανάπτυξης» και «είναι σύμφωνες με το διεθνές δίκαιο» (旨在促进北极和平、稳定和可持续发展,符合国际法). Κατέληξε με νόημα: "Οι ΗΠΑ δεν πρέπει να επιδιώκουν τα δικά τους συμφέροντα χρησιμοποιώντας άλλες χώρες ως πρόσχημα". Η ανταλλαγή υπογράμμισε πώς ο Πολικός Δρόμος του Μεταξιού έχει εμπλακεί στον ανταγωνισμό των μεγάλων δυνάμεων για στρατηγικά εδάφη και κρίσιμα ορυκτά, ιδίως για τα κοιτάσματα σπάνιων γαιών της Γροιλανδίας.

Η εκπρόσωπος του κινεζικού ΥπΕξ, Mao Ning

Η έννοια του Πολικού Δρόμου του Μεταξιού εμφανίστηκε σταδιακά στην Κίνα μεταξύ 2015 και 2018. Προκαταρκτικές αναφορές εμφανίστηκαν σε διμερείς δηλώσεις Κίνας-Ρωσίας από το 2015-2016, οι οποίες ανέφεραν την «ενίσχυση της συνεργασίας στην ανάπτυξη και αξιοποίηση της Βόρειας Θαλάσσιας Οδού» (强北方海航道发利用合作). Τον Ιούνιο του 2017, η Εθνική Επιτροπή Ανάπτυξης και Μεταρρυθμίσεων της Κίνας εισήγαγε την πρόδρομη έννοια ενός «Αρκτικού Γαλάζιου Οικονομικού Περάσματος» (北极蓝色经济通道) στο έγγραφο οράματός της για μια θαλάσσια Ζώνη και Δρόμο. Ο Xi Jinping (习近平) εισήγαγε επίσημα τον όρο στη διεθνή σκηνή στις 4 Ιουλίου 2017, κατά τη διάρκεια συνάντησης με τον Ρώσο πρωθυπουργό Ντμίτρι Μεντβέντεφ στη Μόσχα, προτείνοντας την «από κοινού κατασκευή ενός Δρόμου του Μεταξιού στον πάγο» (共同打造冰上丝绸之路). Επανέλαβε την ιδέα τον Νοέμβριο του 2017, όταν ο Μεντβέντεφ επισκέφθηκε το Πεκίνο, συνδέοντάς την ρητά με τον συντονισμό του «Μια Ζώνη, Ένας Δρόμος» με την Ευρασιατική Οικονομική Ένωση της Ρωσίας, μια ομάδα που περιλαμβάνει το Καζακστάν, το Κιργιστάν, την Αρμενία και τη Λευκορωσία, η οποία υπήρξε γεωπολιτική επιτυχία για τη Ρωσία, αλλά σε μεγάλο βαθμό οικονομική αποτυχία.

Τον Δεκέμβριο του 2017, ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν ανταπέδωσε προσκαλώντας την Κίνα να συμμετάσχει στην κατασκευή διαδρόμων μεταφοράς στην Αρκτική. Τον ίδιο μήνα, το έργο υγροποιημένου φυσικού αερίου Yamal - μια κοινοπραξία 27 δισεκατομμυρίων δολαρίων στην οποία συμμετέχουν κινεζικές εταιρείες - ξεκίνησε την παραγωγή, καθιστώντας το το πρώτο απτό επίτευγμα του Πολικού Δρόμου του Μεταξιού. Ο πολικός δρόμος του μεταξιού έλαβε τον έγκυρο ορισμό του στις 26 Ιανουαρίου 2018, όταν το Γραφείο Πληροφοριών του Κρατικού Συμβουλίου της Κίνας κυκλοφόρησε την Αρκτική Πολιτική της Κίνας (中国的北极政策), την πρώτη ολοκληρωμένη Λευκή Βίβλο για την Αρκτική της χώρας. Το έγγραφο ανέφερε: «Η Κίνα ελπίζει να συνεργαστεί με όλα τα μέρη για να οικοδομήσει έναν «Πολικό Δρόμο του Μεταξιού» μέσω της ανάπτυξης των ναυτιλιακών οδών της Αρκτικής» (中国愿依托北极航道的开发利用,与各方共帻帻). Τοποθέτησε την Κίνα ως «κράτος κοντά στην Αρκτική» (近北极国家) και «σημαντικό ενδιαφερόμενο μέρος» στις υποθέσεις της Αρκτικής, διατυπώνοντας αρχές συμμετοχής «σεβασμού, συνεργασίας, win-win αποτελεσμάτων και βιωσιμότητας» (尊重/合作//可持). Ο Υφυπουργός Εξωτερικών Κονγκ Σουανγιού (铉佑) εξήγησε κατά την δημοσίευση της λευκής βίβλου ότι, ενώ το συγκεκριμένο περιεχόμενο της ιδέας απαιτούσε περαιτέρω σινο-ρωσική διαβούλευση, επικεντρώνεται στην ανάπτυξη ναυτιλιακών οδών που θα μπορούσαν να μειώσουν τις αποστάσεις προς την Ευρώπη κατά 25-55% σε σύγκριση με τα παραδοσιακά νότια περάσματα.

Η κάλυψη της People’s Daily στις αρχές του 2018 έδωσε έμφαση στις οικονομικές ευκαιρίες και στη συνεργασία στην έρευνα για το κλίμα. Ένα άλλο άρθρο του Ιανουαρίου 2018 με τίτλο «Ο Πολικός Δρόμος του Μεταξιού προσελκύει την προσοχή του κόσμου» (冰上丝绸之路吸引世界目光) ανέφερε τον μελετητή του Διεθνούς Ινστιτούτου Σπουδών της Σαγκάης Yang Jian (杨剑), ο οποίος σημείωσε ότι οι δρόμοι της οικονομικής ανάπτυξης θα ανοίξουν (北极航道开通将促进环北极经济圈的整体增长), υπογραμμίζοντας τη δυνητική συμβολή της Κίνας στην περιφερειακή υποδομή και την ψηφιακή συνδεσιμότητα. Οι διεθνείς απαντήσεις εκείνη την εποχή κυμαίνονταν από το επιφυλακτικό ενδιαφέρον έως τον καθαρό σκεπτικισμό. Η Ισλανδία και η Φινλανδία αρχικά διερεύνησαν τις συνδέσεις μεταξύ του Πολικού Δρόμου του Μεταξιού και των σχεδίων τους για υποδομές στην Αρκτική, και το επίσημο πρακτορείο ειδήσεων Xinhua ανέφερε στις αρχές του 2018 ότι ο Πρόεδρος της Συνέλευσης του Αρκτικού Κύκλου και πρώην Πρόεδρος της Ισλανδίας, Όλαφουρ Ράγκναρ Γκρίμσον, δήλωσε ότι ανυπομονεί η Κίνα να επεκτείνει την επιστημονική συνεργασία μεταξύ Κίνας και Ισλανδίας σε τομείς όπως η παγετωνολογία και η νέα ενέργεια. Ωστόσο, οι δυτικοί πολιτικοί παράγοντες, οι ειδικοί σε θέματα ασφάλειας και οι ομάδες προβληματισμού εξέφρασαν γρήγορα ανησυχίες.

Μια έκθεση του Κέντρου Στρατηγικών και Διεθνών Σπουδών τον Φεβρουάριο του 2018 από την Τζέιν Νακάνο και τον Γουίλιαμ Λι σημείωσε ότι ενώ η Κίνα έδινε έμφαση στην «ειρηνική αξιοποίηση» της Αρκτικής, η πολιτική της... καθοδηγούνταν από ενεργειακούς, εμπορικούς και γεωπολιτικούς παράγοντες. Από γεωπολιτικής άποψης, οι συγγραφείς τόνισαν ότι «κάθε μία συνοδεύεται από μια προειδοποίηση», σημειώνοντας ότι οι θαλάσσιες διαδρομές της Αρκτικής θα μπορούσαν να επιτρέψουν στην Κίνα να παρακάμψει διαδρομές που κυριαρχούνται από το Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ και παραδοσιακά σημεία συμφόρησης όπως η Διώρυγα του Σουέζ και το Στενό της Μαλάκας. Παρέμεινε ασαφές, είπαν, εάν το Πεκίνο θα διέθετε σημαντικούς πόρους για την κατασκευή υποδομών στην Αρκτική συγκρίσιμων με τα έργα του «Μία Ζώνη, Ένας Δρόμος» αλλού - καθιστώντας αβέβαιο τον μακροπρόθεσμο στρατηγικό αντίκτυπο του λεγόμενου Πολικού Δρόμου του Μεταξιού. «Η Αρκτική προσφέρει άφθονους πόρους, καθώς και εμπορικά και γεωπολιτικά κίνητρα, γεγονός που υποδηλώνει ότι η περιοχή θα μπορούσε να γίνει ένα καυτό σημείο ανάπτυξης για την Κίνα», κατέληξαν. "Μπορεί, ωστόσο, να είναι μόνο ένα μικρό κομμάτι της ευρύτερης γεωπολιτικής αφήγησης που ακολουθεί η Κίνα, καθώς επιδιώκει να αναγνωριστεί ως μια υπεύθυνη μεγάλη δύναμη με αυξανόμενη παγκόσμια εμβέλεια σε μια εποχή που οι Ηνωμένες Πολιτείες αποσύρονται από τις διεθνείς δεσμεύσεις".

Ο σκανδιναβικός ενθουσιασμός μειώθηκε σημαντικά καθώς οι γεωπολιτικές εντάσεις εντάθηκαν. Τον Σεπτέμβριο του 2018, μια κινεζική εταιρεία αποκλείστηκε από τη συμμετοχή σε αναβαθμίσεις αεροδρομίων στη Γροιλανδία, καθώς το ενδιαφέρον της για την περιοχή προκάλεσε διαμάχη στη Δανία. Ένα ρεπορτάζ του Arctic Today σημείωσε ότι «[η] φιλοδανική απόφαση του Κοινοβουλίου της Γροιλανδίας έχει εκτονώσει πιθανή διεθνή διαμάχη μεταξύ των ΗΠΑ, της Δανίας και της Γροιλανδίας σχετικά με τις κινεζικές επενδύσεις σε ένα νησί που φυλάσσεται στενά από τον αμερικανικό στρατό χάρη στην αεροπορική του βάση στο Thule». Η Δανία και οι Ηνωμένες Πολιτείες πίεσαν τη Γροιλανδία να απορρίψει τις κινεζικές επενδυτικές προτάσεις, ιδίως στην εξόρυξη σπάνιων γαιών, καθώς αυξάνονταν οι ανησυχίες για την αυξανόμενη οικονομική διπλωματία από την Κίνα. Η ευαισθητοποίηση για το θέμα αυξανόταν επίσης στον Καναδά. Ένα κοινό έγγραφο τον Δεκέμβριο του 2018 από τη Σχολή Δημόσιας Πολιτικής του Καναδά και το Καναδικό Ινστιτούτο Παγκόσμιων Υποθέσεων, σημείωσε ότι «[αν διαχειριστεί] λανθασμένα, η κινεζική δραστηριότητα θα μπορούσε να αφήσει την ασιατική δύναμη με ένα βαθμό de facto ελέγχου στην Αρκτική, βλάπτοντας την καναδική κυριαρχία και θέτοντας σε κίνδυνο την ικανότητα της χώρας να διαχειριστεί αυτήν την ολοένα και πιο σημαντική περιοχή με καναδικούς όρους».

Παρά την αυξανόμενη επιφυλακτικότητα στη Δύση, η Κίνα συνέχισε να προωθεί την έννοια του «Πολικού Δρόμου του Μεταξιού». Σε συνάντηση με τον Φινλανδό Πρόεδρο Sauli Niinistö στη Μεγάλη Αίθουσα του Λαού στο Πεκίνο τον Ιανουάριο του 2019, ο Xi Jinping, σύμφωνα με το Xinhua, δήλωσε ότι «οι δύο πλευρές θα πρέπει να αξιοποιήσουν πλήρως την ευκολία που προσφέρουν τα εμπορευματικά τρένα Κίνας-Ευρώπης και άλλοι μηχανισμοί για την προώθηση του αμφίδρομου εμπορίου, την τριμερή συνεργασία και την διερεύνηση ευκαιριών συνεργασίας σε έργα όπως η ανάπτυξη των αρκτικών ναυτιλιακών οδών, η κοινή κατασκευή ενός «Πολικού Δρόμου του Μεταξιού» και η προώθηση της συνδεσιμότητας σε όλη την ευρασιατική ήπειρο». Ένα ρεπορτάζ του Ιουνίου 2019 από την κυβερνητική εφημερίδα China Daily είχε τον τίτλο, πάνω από μια εικόνα του Xi Jinping και του Βλαντιμίρ Πούτιν να σφίγγουν τα χέρια και να χαμογελούν: "Η Κίνα και η Ρωσία εμβαθύνουν την Αρκτική Συνεργασία - ο «Πολικός Δρόμος του Μεταξιού» επιτρέπει στον κόσμο να μοιραστεί τα οφέλη".

Η 12η υπουργική σύνοδος πραγματοποιείται σε ένα ιστορικό έτος για το Αρκτικό Συμβούλιο, το οποίο γιορτάζει τα 25 χρόνια ζωής του παραμένοντας ένα μοναδικό στον κόσμο φόρουμ όπου οι αυτόχθονες μόνιμοι συμμετέχοντες, υπουργοί εξωτερικών και εκπρόσωποι κρατών κάθονται μαζί στο ίδιο τραπέζι για να διαμορφώσουν από κοινού ένα μέλλον ευημερίας για την περιοχή.

Μεγάλο μέρος της κάλυψης επικεντρώθηκε στα οφέλη των συντομευμένων εμπορικών οδών που θα μπορούσαν να ωφελήσουν και τους δύο εταίρους. Μια έκθεση στο CRNTT του Χονγκ Κονγκ, που συνδέεται με την κινεζική κυβέρνηση, τον Νοέμβριο του 2019 ανέφερε ότι ο Πολικός Δρόμος του Μεταξιού, όπως επιδιώκεται από τους εταίρους, "όχι μόνο θα παρέχει στη Μόσχα ένα νέο εμπορικό σύνορο, αλλά θα δώσει επίσης στο Πεκίνο μια σχετικά ανεξάρτητη εμπορική διαδρομή έξω από τη Διώρυγα του Σουέζ και το Στενό της Μαλάκα, ενώ ταυτόχρονα θα συνδέει άμεσα την Κίνα με γεωγραφικά απομακρυσμένες οικονομίες". Πέρα από τις αυξανόμενες ανησυχίες στη Δύση, ωστόσο, η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία το 2022 ήταν ένα πλήγμα για τις φιλοδοξίες της Κίνας, αναστέλλοντας ουσιαστικά την πρακτική συνεργασία μεταξύ των δύο χωρών στον Πολικό Δρόμο του Μεταξιού. Οι δυτικές κυρώσεις απέκοψαν την πρόσβαση της Κίνας σε έργα της Αρκτικής μέσω ρωσικών συνεργασιών, ενώ η συνεργασία στο Αρκτικό Συμβούλιο πάγωσε.

Ο Τραμπ δηλώνει ότι οι ΗΠΑ θα καταλάβουν
“με τον έναν ή τον άλλο τρόπο” τη Γροιλανδία
για να μην την καταλάβουν η Ρωσία ή η Κίνα

Η κάλυψη από τα κρατικά μέσα ενημέρωσης και η επίσημη ακαδημαϊκή έρευνα στην Κίνα έχουν τονίσει την αντίδραση στις πολικές φιλοδοξίες της χώρας ως ζήτημα δυτικής προκατάληψης και παρεξήγησης. Σε άρθρο για ένα περιοδικό που δημοσιεύθηκε από το Πανεπιστήμιο Ocean της Κίνας τον Ιούνιο του 2024, ο ακαδημαϊκός Gao Fei () σημείωσε «σημαντικές μετατοπίσεις στο γεωπολιτικό τοπίο της Αρκτικής» κατά τη διάρκεια της κυβέρνησης Μπάιντεν και είπε ότι η αυξανόμενη εμπλοκή της Κίνας στην περιοχή είχε χαρακτηριστεί στη Δύση ως «Πολικός Οριενταλισμός». Στην πραγματικότητα, πρόκειται για μια πλήρη εσφαλμένη ερμηνεία της συζήτησης στην Ευρώπη, όπου ορισμένοι σχολιαστές έχουν σημειώσει και επικρίνει τις στρεβλώσεις και τους φόβους σχετικά με την αυξανόμενη πολική εμπλοκή από «την Ανατολή». Ο όρος «πολικός οριενταλισμός», στην πραγματικότητα, εισήχθη από τους Mark Nuttall και Klaus Dodds στο βιβλίο τους του 2019 «Η Αρκτική: Τι Πρέπει να Γνωρίζουν Όλοι». Τον Ιανουάριο του 2025, τα κινεζικά μέσα ενημέρωσης ανέφεραν ότι Αμερικανοί και Δανοί αξιωματούχοι είχαν ασκήσει πιέσεις κατά της πώλησης του ορυχείου σπάνιων γαιών Tanbreez της Γροιλανδίας σε κινεζικές εταιρείες, με τον τελικό Αμερικανό αγοραστή να πληρώνει «πολύ λιγότερα από όσα προσέφεραν οι κινεζικές εταιρείες» (远低于中企的出价), σύμφωνα με έκθεση του Observer Network (观察者网) με έδρα τη Σαγκάη, η οποία ήταν έντονα επικριτική για τις ενέργειες των ΗΠΑ.

Μπλε κύκλοι:
"σημεία εξυπηρέτησης" αμερικάνικων συμφερόντων _
αεροπορικές βάσεις κλπ.
Πάνω από 100 στην Ευρώπη
στην Ελλάδα δείχνει μόνο 2 υπάρχουν τουλάχιστον 8

Η γεωπολιτική διελκυστίνδα τον Ιανουάριο του 2026 σχετικά με το ενδιαφέρον των ΗΠΑ για τη Γροιλανδία και τις αρκτικές φιλοδοξίες της Κίνας ώθησε τα κινεζικά κρατικά μέσα ενημέρωσης να δώσουν έμφαση σε μια άλλη επίσημη φράση: τη «Θεωρία της Απειλής της Αρκτικής Κίνας» (北极中国威胁论). Ένα άρθρο της Global Times τον Ιανουάριο του 2026 κατηγόρησε τα δυτικά μέσα ενημέρωσης ότι διαφημίζουν την ιδέα για να «μπερδέψουν το κοινό» (混淆视听), υποστηρίζοντας ότι οι απεικονίσεις των δραστηριοτήτων της Κίνας στην Αρκτική ως στρατιωτικές απειλές αντιπροσώπευαν «ψυχροπολεμική σκέψη και ηγεμονική λογική» (冷戝思维和霸). Χρησιμοποιώντας τυπική επίσημη ρητορική, το σχόλιο χαρακτήρισε την Κίνα ως «υποστηρικτή της πολυμερούς διακυβέρνησης της Αρκτικής» (北极地区多边治理的支持者) και ως «υπεύθυνη μεγάλη δύναμη» (负责任大国) ενώ η στρατηγική της αμερικανικής παρουσίας των ΗΠΑ. συμφέροντα στη Γροιλανδία.

Οι φιλοδοξίες για την Αρκτική

Η Κίνα έχει φιλοδοξίες για την Αρκτική εδώ και δεκαετίες. Ωστόσο, οι δραστηριότητές της έχουν επιταχυνθεί τα τελευταία χρόνια, σε συνάρτηση με την αυξανόμενη οικονομική και γεωπολιτική επιρροή της. Το Πεκίνο αγόρασε το πρώτο του παγοθραυστικό, το Xue Long - Snow Dragon από την Ουκρανία το 1993, πριν αρχίσει να αναπτύσσει τον δικό του στόλο. Το 2004, άνοιξε τον πρώτο μόνιμο ερευνητικό σταθμό του στην Αρκτική, στο αρχιπέλαγος Svalbard της Νορβηγίας, και στη συνέχεια έναν άλλο στην Ισλανδία το 2018. Την ίδια χρονιά, το Πεκίνο παρουσίασε την πολιτική του για την Αρκτική, η οποία προβλέπει έναν «Πολικό Δρόμο του Μεταξιού» μέσω της ανάπτυξης των ναυτιλιακών διαδρομών στην Αρκτική. Η πολιτική αυτή προωθούσε την έρευνα και τις «υδρογραφικές μελέτες» της Κίνας στην περιοχή, οι οποίες, όπως ανέφερε, αποσκοπούσαν στη βελτίωση της «ασφάλειας και των υλικοτεχνικών δυνατοτήτων στην Αρκτική».

Τα παγοθραυστικά είναι ζωτικής σημασίας για την επίδειξη δύναμης στις πολικές περιοχές, καθώς επιτρέπουν στις χώρες να εισέρχονται σε συχνά παγωμένα εδάφη και να διατηρούν ζωντανή την παρουσία τους. Η κυβέρνηση Τραμπ έχει διαθέσει 9 δισεκατομμύρια δολάρια για παγοθραυστικά και υποδομές στην Αρκτική και την Ανταρκτική, προκειμένου να «εξασφαλίσει την πρόσβαση, την ασφάλεια και την ηγεσία των ΗΠΑ στις πολικές περιοχές», όπως ανακοίνωσε το υπουργείο Άμυνας τον Δεκέμβριο. Μέχρι πριν από λίγα χρόνια, σύμφωνα με την Legarda του Merics, η Ευρώπη ήταν ο προτιμώμενος εταίρος της Κίνας στην Αρκτική. Ωστόσο, μετά την πανδημία Covid-19 και την πλήρη εισβολή της Μόσχας στην Ουκρανία το 2022, η Ευρώπη άρχισε να «απομακρύνεται» από την Κίνα και τη Ρωσία, με αποτέλεσμα το Πεκίνο να έρθει πιο κοντά στον βόρειο γείτονά του.  Οι κύριες ναυτιλιακές διαδρομές από την Ευρώπη προς την Κίνα διέρχονται από εδάφη που ελέγχονται από το ΝΑΤΟ, συμπεριλαμβανομένου του Καναδά και της Γροιλανδίας. Τα τελευταία χρόνια, η Κίνα έχει δείξει ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τη Βόρεια Θαλάσσια Οδό, η οποία διέρχεται από ρωσικά ύδατα.

Αρκτικές διαδρομές

Οι αρκτικές διαδρομές «μπορούν να μειώσουν τις αποστάσεις για τα ταξίδια κατά 30 έως 40% σε σύγκριση με την παραδοσιακή διαδρομή της Διώρυγας του Σουέζ», δήλωσε ο Yu Yun, ερευνητής στο Ινστιτούτο Ερευνών 708, στην κρατική εφημερίδα China Daily. Η Κίνα ανέφερε ότι τον Σεπτέμβριο, ένα πλοίο μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων με το όνομα Istanbul Bridge απέπλευσε από το Ningbo, στην ανατολική επαρχία Zhejiang, μέσω της Βόρειας Θαλάσσιας Οδού της Αρκτικής προς το λιμάνι Felixstowe της Βρετανίας. Ανέφερε ότι το ταξίδι σηματοδότησε «την επίσημη έναρξη της πρώτης παγκοσμίως ταχείας θαλάσσιας διαδρομής μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων στην Αρκτική μεταξύ Κίνας και Ευρώπης», μια διαδρομή που ονόμασε «China-Europe Arctic Express». Το Πεκίνο έχει επίσης επενδύσει σε έργα εξόρυξης, ενέργειας και υποδομών στο βόρειο τμήμα της Ρωσίας, από άνθρακα κοντά στο Μούρμανσκ έως ένα λιμάνι βαθέων υδάτων στο Αρχάγγελσκ, το οποίο η κύρια ναυτιλιακή εταιρεία της Κίνας, Cosco, σύμφωνα με πληροφορίες, σχεδιάζει να χρησιμοποιήσει ως κύρια βάση της στην Αρκτική.

Ωστόσο, οι ειδικοί πιστεύουν ότι, ενώ η Ρωσία επιθυμεί να διερευνήσει οικονομικές ευκαιρίες με την Κίνα, η προθυμία της για συνεργασία έχει συγκεκριμένα όρια. «Η Ρωσία συνεργάζεται στενά με την Κίνα, αλλά υπάρχει μια αμφιβολία σχετικά με το αν την αφήσει να εισέλθει στην Αρκτική, καθώς επιθυμεί να είναι η ηγεμονική δύναμη της περιοχής», δήλωσε ο Tore Sandvik, υπουργός Άμυνας της Νορβηγίας. Αν και η διαδρομή από τη Βόρεια Κίνα προς την Ευρώπη μπορεί να είναι συντομότερη μέσω της Αρκτικής, για τους εξαγωγείς στη Νότια Κίνα, εξακολουθεί να είναι ταχύτερο το να μεταφέρουν τα εμπορεύματά τους μέσω της Διώρυγας του Σουέζ προς την Ελλάδα, δήλωσε ο Jo Inge Bekkevold, ανώτερος ερευνητής στο Νορβηγικό Ινστιτούτο Αμυντικών Σπουδών.